Το αφήγημα της κυβέρνησης για την απαγόρευση πρόσβασης των παιδιών στα κοινωνικά δίκτυα είναι απλό, εύπεπτο και γι' αυτό εξαιρετικά επικίνδυνο:
«Το διαδίκτυο είναι επικίνδυνο, εμείς ξέρουμε καλύτερα, εμείς θα προστατεύσουμε τα παιδιά σας».
Πίσω όμως από αυτόν τον μανδύα της στοργής, κρύβεται η απόλυτη εργαλειοποίηση της έννοιας της "ασφάλειας" με σκοπό τον έλεγχο. Το κράτος-πατερούλης αποφασίζει να μπει μέσα στο ίδιο το σπίτι του πολίτη, να καθίσει στον καναπέ του σαλονιού του και να υπαγορεύσει πώς θα λειτουργήσει η οικογένειά του.
Η ανατροφή ενός παιδιού στην ψηφιακή εποχή είναι αδιαμφισβήτητα μια τεράστια πρόκληση. Απαιτεί χρόνο, όρια, συζήτηση, συγκρούσεις και, πάνω απ' όλα, προσωπική ευθύνη. Το κράτος, όμως, έρχεται να προσφέρει μια «εύκολη λύση» στους γονείς, μετατρέποντάς τους ουσιαστικά σε θεατές της ίδιας τους της ζωής. Επιβάλλει απαγορεύσεις ντυμένες με τον μανδύα της "ηθικής".
Ένας γονέας που χρειάζεται τον Υπουργό, τον νόμο και την αστυνομία για να επιβάλει ψηφιακά όρια στο παιδί του μέσα στο ίδιο του το σπίτι, είναι ένας γονέας που έχει παραιτηθεί από τον ρόλο του. Αν ένας γονιός αισθάνεται ανακούφιση που το κράτος αποφασίζει πότε και αν το παιδί του θα πιάσει το κινητό ή το tablet, τότε μιλάμε για την απόλυτη παραδοχή γονεϊκής ανικανότητας. ΕΙΝΑΙ ΕΝΑΣ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΟΣ ΓΟΝΕΑΣ.
Αντίθετα, ένας υπεύθυνος γονέας, που αντιλαμβάνεται το βάρος του ρόλου του, θα έπρεπε να προσβάλλεται βάναυσα από αυτή την απόφαση. Είναι προσβολή να σου λέει το κράτος ότι είσαι τόσο ανίκανος να διαπαιδαγωγήσεις το παιδί σου, που πρέπει να αναλάβει τον ρόλο του χωροφύλακα η νομοθετική εξουσία.
Η φιλοσοφία της απαγόρευσης ως μέσου «προστασίας» δεν είναι ίδιον των ανοιχτών, δυτικών κοινωνιών. Η λογική του «σου απαγορεύω κάτι επειδή δεν ξέρεις να το διαχειριστείς και επειδή εγώ, η Υπέρτατη Αρχή, γνωρίζω ποιο είναι το συμφέρον σου» αποτελεί τον πυρήνα καθεστώτων τύπου αγιατολάχ, θεοκρατιών ή ακροκομμουνιστικών συστημάτων. Σε αυτά τα καθεστώτα, ο πολίτης (και κατ' επέκταση η οικογένεια) αντιμετωπίζεται ως αιώνια ανήλικος, αν όχι ως έμβρυο, ανίκανος να κρίνει και να αναλάβει ευθύνες.
Ο δυτικός πολιτισμός χτίστηκε πάνω στην ατομική ελευθερία, την προσωπική ευθύνη και την ελεύθερη βούληση. Όταν το κράτος αρχίζει να ποινικοποιεί ή να απαγορεύει καθολικά την πρόσβαση σε εργαλεία επικοινωνίας επειδή ορισμένοι κάνουν κακή χρήση, τιμωρεί την κοινωνία στο σύνολό της και εγκαθιδρύει ένα επικίνδυνο προηγούμενο.
Πρέπει, τέλος, να αναρωτηθούμε για τα βαθύτερα κίνητρα μιας τέτοιας κίνησης. Το «κράτος-πατερούλης» διακατέχεται ανέκαθεν από μια βαθιά αλλεργία απέναντι σε ό,τι λειτουργεί ελεύθερα, οριζόντια και χωρίς τη δική του επικυριαρχία. Το διαδίκτυο και τα κοινωνικά δίκτυα, παρά τα προφανή προβλήματά τους, παραμένουν χώροι ανεξέλεγκτης ροής πληροφοριών.
Χρησιμοποιώντας ως τέλειο Δούρειο Ίππο την «προστασία των παιδιών» –ένα επιχείρημα στο οποίο κανείς δεν "τολμά" εύκολα να εναντιωθεί– το κράτος δοκιμάζει τα όρια της επιβολής του. Πώς ακριβώς θα εφαρμοστεί μια τέτοια απαγόρευση; Με υποχρεωτική ψηφιακή ταυτοποίηση όλων των χρηστών (ακόμα και των ενηλίκων); Με κρατική επιτήρηση της διαδικτυακής κίνησης; Το μέτρο αυτό ανοίγει την κερκόπορτα για συστήματα μαζικής παρακολούθησης του ψηφιακού μας αποτυπώματος, μια πρόθεση που εκδηλώθηκε άλλωστε ξεκάθαρα από το σύστημα και τους εντεταλμένους του σε πρόσφατη εκδήλωση με τον ψευδεπίγραφο τίτλο περί Alitheias.
Η κοινωνία δεν γίνεται καλύτερη αφαιρώντας την ευθύνη από τους γονείς και μεταβιβάζοντάς την στους γραφειοκράτες. Αντιθέτως, δείχνει ην κατάντια της. Τα παιδιά δεν μαθαίνουν να προστατεύονται σε έναν ψηφιακό κόσμο μέσα από κρατικές απαγορεύσεις, αλλά μέσα από την παιδεία, την κριτική σκέψη και την ενεργή παρουσία της οικογένειας. Η κυβερνητική αυτή απόφαση δεν είναι τίποτε άλλο παρά η αποθέωση της κρατικής αλαζονείας που προσπαθεί να καλύψει την αδυναμία της να προσφέρει ουσιαστική παιδεία, επιβάλλοντας ισοπεδωτικές απαγορεύσεις.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου