Στη "Βασιλική του Τιμίου Σταυρού στην Ιερουσαλήμ" (Basilica di Santa Croce in Gerusalemme) που είναι εκκλησία της Ρώμης και μία από τις 7 μεγάλες εκκλησίες της ίδιας πόλης φυλάσσεται στην αίθουσα των ιερών λειψάνων (La Cappella delle Reliquie) και τμήμα του σταυρού του καλού ληστή.
PARS CRVCIS BONI LATRONIS (= Μέρος του σταυρού του καλού ληστή).
Τμήμα του σταυρού (μάλλον το patibulum), πάνω στον οποίον σταυρώθηκε και πέθανε
ο καλός ληστής, με το καθιερωμένο όνομα Δυσμάς από την απόκρυφη καινοδιαθηκική παράδοση.
Basilica di Santa Croce in Gerusalemme, Ρώμη (η φωτογραφία του 2003).
Ο σταυρός του καλού ληστή (αριστερά).
Basilica di Santa Croce in Gerusalemme, Ρώμη (η φωτογραφία σύγχρονη).
Ο Τίμιος Σταυρός, καθώς και αυτοί των δύο ληστών, ανευρέθησαν από την Αγία Ελένη στα Ιεροσόλυμα τον 4ο αιώνα. Σύμφωνα με τοπική παράδοση, το τμήμα του σταυρού του καλού ληστή προέρχεται από το Παλάτι της Αγίας Ελένης στη Ρώμη.
Στο εσωτερικό της "Βασιλικής του Τιμίου Σταυρού στην Ιερουσαλήμ" (Ρώμη).
Στο ημιθόλιο παράσταση της ανεύρεσης του Τιμίου Σταυρού και των σταυρών των δύο ληστών από την Αγία Ελένη.
Σύμφωνα με τα ευαγγέλια της Καινής Διαθήκης, ο Χριστός συσταυρώθηκε με δύο ληστές, γεγονός που σύμφωνα με τον Μάρκο εκπλήρωσε την προφητεία του Ησαΐα (διὰ τοῦτο αὐτὸς κληρονομήσει πολλοὺς καὶ τῶν ἰσχυρῶν μεριεῖ σκῦλα, ἀνθ᾿ ὧν παρεδόθη εἰς θάνατον ἡ ψυχὴ αὐτοῦ, καὶ ἐν τοῖς ἀνόμοις ἐλογίσθη· καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκε καὶ διὰ τὰς ἁμαρτίας αὐτῶν παρεδόθη(Ησαΐας 53, 12). Ως φαίνεται, μαζί με το πλήθος των αρχιερέων, γραμματέων, πρεσβυτέρων, φαρισαίων, υπηρετών τους κτλ, και οι δύο ληστές αρχικά, ένα βήμα πριν τον θάνατό τους, χλεύαζαν τον Χριστό (καὶ οἱ λῃσταὶ οἱ συσταυρωθέντες αὐτῷ ὠνείδιζον αὐτόν, καὶ οἱ συνεσταυρωμένοι αὐτῷ ὠνείδιζον αὐτόν), αλλά ο Λουκάς μας δίνει περισσότερες λεπτομέρειες, όπως και την τελική μετάνοια του ενός εξ αυτών (καὶ ἡμεῖς μὲν δικαίως· ἄξια γὰρ ὧν ἐπράξαμεν ἀπολαμβάνομεν· οὗτος δὲ οὐδὲν ἄτοπον ἔπραξε).

Ο τυπικός ρωσικός σταυρός.
Το υποπόδιο, η κάτω οριζόντια κεραία,
σύμφωνα με μία θεωρία, γέρνει προς τα άνω (από δεξιά)
δηλώνοντας την άνοδο της ψυχής του καλού ληστού στον Παράδεισο.
Ας δούμε τις πηγές:
Τότε σταυροῦνται σὺν αὐτῷ δύο λῃσταί, εἷς ἐκ δεξιῶν καὶ εἷς ἐξ εὐωνύμων. Οἱ δὲ παραπορευόμενοι ἐβλασφήμουν αὐτὸν κινοῦντες τὰς κεφαλὰς αὐτῶν καὶ λέγοντες· ὁ καταλύων τὸν ναὸν καὶ ἐν τρισὶν ἡμέραις οἰκοδομῶν! σῶσον σεαυτόν· εἰ υἱὸς εἶ τοῦ Θεοῦ, κατάβηθι ἀπὸ τοῦ σταυροῦ. ὁμοίως δὲ καὶ οἱ ἀρχιερεῖς ἐμπαίζοντες μετὰ τῶν