ΠΑΤΗΣΤΕ ΣΤΙΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΔΕΞΙΑ ΓΙΑ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ ΜΑΣ!
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άγιος Δημήτριος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άγιος Δημήτριος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2026

Ὁ Ἅγιος Ἱερώνυμος ὁ Σιμωνοπετρίτης εἶχε μιὰ ἁγιασμένη μάνα, τή Μαρία.


Ὁ Ἅγιος Ἱερώνυμος ὁ Σιμωνοπετρίτης εἶχε μιὰ ἁγιασμένη μάνα, τή Μαρία. Εκείνη ὁδήγησε τὰ βήματά του στὴν πίστη. Ἀπὸ τὸ στόμα της ἄκουγε τὰ βράδια -ἀντὶ γιὰ παραμύθια- βίους ἁγίων. Μαζί της πήγαινε στὸν Ἅγιο Δημήτρη, τὴ μεγαλόπρεπη έκκλησία τοῦ χωριοῦ του Ρεϊζ-Δερέ, ποὺ ἦταν κοντὰ στὰ Ἀλάτσατα τῆς Μικρᾶς Ἀσίας, γιὰ νὰ ἀνάψουν τὰ καντήλια καὶ νὰ προσευχηθοῦν.

Ἔτσι κι ἐκείνη τή φορά. Κίνησαν 4-5 ὧρες δρόμο γιὰ νὰ πάνε, ὁ μικρός Γιάννης, ὅπως ἦταν τὸ κοσμικό του ὄνομα, ἡ μητέρα του καὶ οἱ θεῖες του σ’ ἕνα μοναστήρι. Στὸν δρόμο τοῦ γυρισμοῦ ὁ ἑπτάχρονος Γιάννης ἔτρεχε μὲ ένθουσιασμό. Σὰν ἔφτασαν στὸ χωριό τὸν εἶδε μιὰ γειτόνισσα καὶ τοῦ φώναξε: 
«Δεν κουράστηκες ἀπὸ τὸ τρέξιμο;».
 «Όχι, καθόλου» τη διαβεβαίωσε ἐκεῖνος.

Τὴν ἄλλη μέρα, ὅμως, ὁ Γιάννης δὲν μποροῦσε νὰ περπατήσει ἀπὸ τοὺς πόνους. Τὰ πέλματά του εἶχαν γεμίσει μπλαβά σημάδια καὶ ἦταν πρησμένα. Ὁ δάσκαλος, ποὺ ἀντιλήφθηκε πώς τὸ παιδὶ εἶχε πρόβλημα, ἀνέθεσε σε δύο μεγαλύτερα παιδιὰ νὰ τὸν πάρουν ἀγκαλιὰ καὶ νὰ τὸν πᾶνε στο σπίτι του. Ένας ξάδελφός του ἔφυγε μὲ βιάση στο διπλανό χωριό γιὰ νὰ φέρει ἕναν γιατρό.
«Δὲν εἶναι τίποτα, θὰ γειάνει (1) !» διαβεβαίωσε τη μάνα ὁ γιατρός. «Μόνο γιὰ νὰ τὸν κάμω καλά, θέλω τόσα μέτρα ύφασμα ποὺ ὑφαίνεις καὶ τόσα κιλά φασόλες ἀπὸ τὸν μπαχτσέ σας».
«Νά ‘σαι καλά, γιατρέ μου!» ἀποκρίθηκε ή μάνα. «Ἄμε (2), γιατὶ ἂν δὲν τὸν γειάνεις, ἐγὼ θὰ σὲ βλέπω καὶ θὰ ἀγανακτῶ». Καὶ τὸν ἔδιωξε!
Τί νὰ κάνει καὶ ὁ γιατρός, μπρὸς στὴν ἀφοπλιστική εἰλικρίνεια τῆς μάνας, δὲν εἶπε κουβέντα. Τὰ μάζεψε κι ἔφυγε.
«Γυναίκα, ἐλωλάθηκες (3);» εἶπε μὲ ἀπορία ὁ Νικολής, ὁ ἄντρας της. «Εγώ πῶς θὰ φύγω μὲ τὴν ἔγνοια τοῦ παιδιοῦ;». 
Τὴν ἄλλη μέρα εἶχε κανονίσει νὰ φύγει μαζί μὲ ἄλλους συγχωριανούς του μὲ τὸ σφουγγαράδικο, γιὰ νὰ μαζέψει τοὺς θησαυρούς τῆς θάλασσας.
«Μὴν ἔχεις ἔγνοια. Κι ἅμα γυρίσεις, τὸ παιδί μας θά ‘ναι καλά» τοῦ εἶπε μὲ περισσή σιγουριά ή μάνα.

Κάλεσε εὐθὺς ὅλη τὴν οἰκογένεια. «Ο Γιαννακός μας εἶναι ἄρρωστος» τοὺς εἶπε. «Θὰ νηστέψουμε σαράντα μέρες. Τὸ παιδὶ θὰ πάει νὰ μείνει στὸν Ἁϊ-Δημήτρη». Κανείς τους δὲν τῆς ἔφερε ἀντίρρηση.

Κυριακή 8 Μαρτίου 2026

Ποίοις οἱ γηγενεῖς χείλεσιν εὐφημήσωμεν τόν Ἱεράρχην...


Ποίοις οἱ γηγενεῖς χείλεσιν εὐφημήσωμεν τὸν Ἱεράρχην, τὸν τῆς Ἐκκλησίας διδάσκαλον τοῦ φωτὸς τοῦ θείου τὸν κήρυκα, τὸν οὐρανομύστην τῆς Τριάδος, τὸ μέγα τῶν μοναζόντων ἐγκαλλώπισμα τὸν πράξει, καὶ θεωρία διαλάμποντα Θεσσαλονίκης τὸ κλέος συμπολίτην ἔχοντα μυροβλύτην ἐν οὐρανοῖς, τὸν θεῖον καὶ ὑπερθαύμαστον Δημήτριον.

Στιχηρὰ Προσόμοια τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Παλαμά.

Δευτέρα 27 Οκτωβρίου 2025

«Ο Θεός Δημητρίου βοήθει μοι»

Από το βιβλίο «ΘΗΣΑΥΡΟΣ» του Αγίου Δαμασκηνού, επισκόπου Λητής και Ρεντίνης.

  Ένα παλικάριον της Θεσσαλονίκης νέον κατά πολλά και ωραιότατον εις την όψιν, ο άγιος λέγω Νέστωρ, κεκρυμμένος Χριστιανός οπού ήτον, και γνώριμος του αγίου Δημητρίου, βλέποντας τον Λυαίον, πως φονεύει τους ανθρώπους, και πως ο βασιλεύς χαίρεται και υπερηφανεύεται εις την νίκην του, άλλο δε και θέλοντας να ιδή την δύναμιν του αληθινού Χριστού του Θεού, υπήγεν εις τας καμάρας εκείνας, οπού ήτον σφαλισμένος ο μέγας Δημήτριος, και λέγει τον: 
 «Δούλε του αληθινού Χριστού, και εδικέ μου αυθέντα, ο μιαρός βασιλεύς χαίρεται πολλά εις τα έργα του ασεβεστάτου Λυαίου, και η ψυχή μου ορέγεται να παλεύσω μετ’ αυτόν, μόνον ευλόγησόν με, και δυνάμωσαί με, να υπάγω να τον νικήσω». 
Τότε ο άγιος Δημήτριος έκαμε τον Σταυρόν του Χριστού εις το βλέφαρον του Νέστορος, και ειπέ τον: «Σύρε, και τον Λυαίον θέλεις νικήσει, και υπέρ Χριστού θέλεις μαρτυρήσει».

 Ευγήκε γούν ο Νέστωρ από την φυλακήν, και υπήγεν εις τον τόπον, όπου επάλευαν οι άνθρωποι, και παρευθύς έκραξεν εις το μέσον:
 «Ω Λυαίε, έλα να παλεύσωμεν οι δύο μας». 

Δευτέρα 28 Οκτωβρίου 2024

Άγιος Δημήτριος-Γλυπτή μαρμάρινη πλάκα, 11ος αιώνας,


Άγιος Δημήτριος
Γλυπτή μαρμάρινη πλάκα, 11ος αιώνας, Κωνσταντινούπολη.
Δυτική πρόσοψη της Βασιλικής του Αγίου Μάρκου στη Βενετία.ερχόμενος στη Βενετία με την Τέταρτη Σταυροφορία.

Κυριακή 27 Οκτωβρίου 2024

"Τεῖχος ὠχυρωμένον ἡμῖν, τάς ἑλεπόλεις τῶν ἐχθρῶν μή πτοούμενον, ἐδόθης

Ένα τροπάριο του Όρθρου του μεγαλομάρτυρα Δημητρίου αρχίζει ως εξής: 
"Τεῖχος ὠχυρωμένον ἡμῖν, τὰς ἑλεπόλεις τῶν ἐχθρῶν μὴ πτοούμενον, ἐδόθης [εννοείται: "Δημήτριε"]...".

 Από τις λέξεις του αποσπάσματος αυτού, άγνωστη μας φαίνεται η λέξη "ἑλεπόλεις" και κάπως γνωστή η λέξη "πτοούμενουν" (αναφερόμενη στην πρώτη λέξη του αποσπάσματος: "τεῖχος").


Η λέξη "ἑλέπολις" είναι σύνθετη. Το πρώτο της συνθετικό είναι το ρήμα "εἷλον" (αποτελεί αόριστο του ρήματος "αἱρῶ", που σημαίνει "κυριεύω", "καταστρέφω"), ενώ το δεύτερο συνθετικό είναι, ασφαλώς, η λέξη "πόλις". Η "ἑλέπολις" λοιπόν ήταν μεγάλη κινητή πολιορκητική μηχανή σε σχήμα ξύλινου πύργου, την οποία επινόησε ο Δημήτριος ο Πολιορκητής (κατά σύμπτωση, πάλι Δημήτριος!).
Την "ἑλέπολιν" συναντάμε δύο φορές στην Παλαιά Διαθήκη, και τις δύο σε συνεχείς στίχους του βιβλίου "Α΄ Μακκαβαίων": "ἐποίησεν [Σίμων] ἑλεπόλεις" (Α΄ Μακκ. 13:43), και αμέσως μετά: "καὶ ἐξήλλοντο οἱ ἐν τῇ ἑλεπόλει εἰς τὴν πόλιν" ( = "και όσοι ήταν στον κινητό πολιορκητικό πύργο πήδησαν μέσα στην πόλη", Α΄ Μακκ.13:44).

Αναφορικά με τη λέξη "πτοούμενον", είναι μετοχή του ρήματος "πτοοῦμαι", που

Σάββατο 26 Οκτωβρίου 2024

«Πανόλβιε Χριστού Μάρτυς φιλόπολις, φροντίδα τίθη και πολιτών και ξένων»


 Στο θαυμάσιο αφιερωματικό ψηφιδωτό του Ναού του Αγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης εικονίζεται ο Πολιούχος άγιος να αγκαλιάζει έναν ηλικιωμένο διάκονο. 
 Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι πρόκειται για τον συγγραφέα των τριών πρώτων θαυμάτων του δεύτερου βιβλίου Θαυμάτων του αγίου Δημητρίου. 
Ο διάκονος αυτός ονομάζεται στις πηγές «άξιος άνθρωπος, που υπηρετεί γνήσια τον άγιο», στον οποίο ο άγιος «συνεχώς φανερώνεται σε όραμα» και «τον προσφωνεί αδελφό». 
Ο ανώνυμος διάκονος επέβλεπε την ανακαίνιση του καμένου ναού του αγίου Δημητρίου. Στην βάση του ψηφιδωτού υπάρχει μια συγκινητική επιγραφή: «Πανόλβιε Χριστού Μάρτυς φιλόπολις, φροντίδα τίθη και πολιτών και ξένων» (Ευτυχισμένε μάρτυς του Χριστού, που αγαπάς την πόλη σου, φρόντιζε το ίδιο τους συμπατριώτες σου και τους επισκέπτες ξένους).
+ Ε. Γ.πηγή

Παρασκευή 25 Οκτωβρίου 2024

Μεγάλη Χάρη και δόξα έχει ο Άγιος Δημήτριος στη Βασιλεία των Ουρανών


Για τους γονείς του Αγίου Δημητρίου δεν γνωρίζουμε τα ονόματά τους, διότι κοιμήθηκαν πάρα πολύ νωρίς, όταν ο Άγιος ήταν ακόμα μικρός.
Ο Άγιος Δημήτριος ήταν πνευματική «μεγαλοφυΐα» και στην ηλικία των 15 ετών ήταν τέλειος καθηγητής της άνω φιλοσοφίας, της ουράνιας, όχι της κάτω, της κοσμικής. Ήταν θεοδίδακτος με την απόλυτη έννοια τόσο πολύ, ώστε είχε πλήθος μαθητών πάσης ηλικίας μικρούς και μεγάλους, λαϊκούς και κληρικούς! Και τους έφτιαχνε κατήχηση σε μια σπηλίτσα, στο σημείο που σήμερα βρίσκεται ο ναός του Αγίου Δημητρίου στην Θεσσαλονίκη.

Το κατηχητικό που τους έφτιαχνε, δεν είχε καμμία σχέση με το κατηχητικό της σημερινής μορφής. Δεν δίδασκε ο Άγιος Δημήτριος θρησκευτικά, ούτε θεολογία. Ήταν έμπειρος Χριστού, γεμάτος από Χριστό, γεμάτος από Άγιο Πνεύμα, είχε εμπειρία Χριστού, είχε Χριστοόραση. Γνώριζε και τους δαίμονες και τους Αγγέλους και τους Αγίους και τον Χριστό μας. Τέτοιο κατηχητικό, μοναδικό και ανεπανάληπτο τους έφτιαχνε! Ήταν ο «μέγας καθηγητής». Από εκεί ξεκίνησε το λεγόμενο κατηχητικό και οι κατηχητές.

Ένας τέτοιος έμπειρος Χριστιανός στα 15 του χρόνια, δίδασκε συνεχώς τον Χριστό σε εκείνη τη σπηλίτσα, μέχρι την ηλικία των 27 ετών. Δηλ. θεωμένος ο Άγιος Δημήτριος, σιγά - σιγά οδηγούσε στην κορυφή της τελειότητας και αγιότητας και τους μαθητές του. Μάλιστα πολλοί μαθητές έγιναν Άγιοι της Εκκλησίας μας όπως είναι ο Άγιος Νέστωρ (τιμάται 27 Οκτωβρίου), ο Άγιος Λούππος (τιμάται 26 Οκτωβρίου), οι Αγίες Αγάπη, Ειρήνη και Χιονία (τιμώνται 16 Απριλίου) και πολλοί άλλοι μαθητές του.

Τετάρτη 23 Οκτωβρίου 2024

Αν βρεθεί κάποιος αυτές τις ημέρες στην Θεσσαλονίκη ...


Αν βρεθεί κάποιος αυτές τις ημέρες στην Θεσσαλονίκη θα βιώσει το μελιχρό και γλυκύ ανοιξιάτικο άρωμα της Μεγάλης Εβδομάδας.
Να μην παραξενευτεί.
Βρίσκεται στην πολη που τιμά τον προστάτη και πολιούχο της.
H Mεγάλη Εβδομάς του Αγίου Δημητρίου γιορτάζεται και φέτος με λαμπρότητα, μεγαλοπρέπεια και παλλαϊκή συμμέτοχη.
Η λατρευτική αυτή παράδοση μαρτυρείται σε χειρόγραφα από τον ΙΒ΄ αι. με μια πλούσια υμνογραφική παραγωγή.
Στα κείμενα αυτά αναδεικνύεται η πολιουχική ιδιότητα του Μυροβλήτου και η οικουμενική αναγνώριση του.
Το γεγονός επιβεβαιώνει η αντικατάσταση της λέξεως «Θεσσαλονίκη» με την λέξη «Οικουμένη» στο Απολυτίκιο του Αγίου από τον 11ο αι.

Χαρακτηριστικό των λατρευτικών ακολουθιών αυτής της περιόδου είναι η προσπάθεια εξομοίωσης με την Πασχαλινή περίοδο.Οι λόγοι είναι πολλοί.
Το μαρτύριο και τα θαύματα του από τον 3ο αι. τοποθέτησαν τον Άγ. Δημήτριο υψηλά στη συνείδηση της Εκκλησίας.
Συρροή πιστών στον τάφο του παρατηρείται αδιάκοπα στο διάβα των αιώνων υπομνηματίζοντας τον τάφο του Κυρίου και τον επιτάφιο της Μ. Παρασκευής.
Η λόγχευση της πλευράς του υπενθυμίζει την λόγχευση του Χριστού.
Τα τροπάρια δεν παραλείπουν αυτό το θέμα να το τονίζουν.
Η ροή μύρου από το σώμα του Μεγαλομάρτυρα ομοιάζει με τη ροή αίματος και ύδατος από την λογχευθείσα πλευρά του Κυρίου.

Κυριακή 29 Οκτωβρίου 2023

29 Οκτωβρίου 1905-Ο Άγιος Δημήτριος, διώχνει Τουρκικό στρατιωτικό απόσπασμα από το Μοναστήρι του

Ο Άγιος Δημήτριος, την 29η Οκτωβρίου 1905 διώχνει Τουρκικό στρατιωτικό απόσπασμα, που είχε μετατρέψει την Ιερά Μονή Αγίου Δημητρίου Βαλέτσικο, σε φυλάκιο

   Το Σάββατο 29 Οκτωβρίου 1905 και ώρα τρείς τη νύχτα, όταν εμφανίστηκε ο Άγιος Δημήτριος καβαλάρης, ανοίγοντας την ασφαλισμένη κεντρική είσοδο της Μονής και εκδίωξε το Τουρκικό απόσπασμα που είχε εγκατασταθεί στην Μονή, τρέποντάς τους σε άτακτη φυγή.

Τα θυρόφυλλα της κεντρικής πύλης της Μονής, την οποία άνοιξε ο Άγιος Δημήτριος κατά θαυμαστό τρόπο, σώζονται μέχρι σήμερα, όπως και θαυματουργή Εικόνα που εξήλθε ο Άγιος, καθώς και η «πατησιά» του αλόγου του πάνω στο μάρμαρο. Σ’ ένα από τα θυρόφυλλα διακρίνονται και τα σημάδια από τα πέταλα του αλόγου του Αγίου, που καλπάζοντας άνοιξε την είσοδο.

Το θαύμα αυτό το έχει καταγράψει ο π. Γεώργιος Μπαζακογιάννης στο βιβλίο του Μηναίου του Οκτωβρίου της Μονής και το χειρόγραφο σώζεται μέχρι σήμερα. Ο π. Γεώργιος ήταν αυτόπτης μάρτυρας του θαύματος, αφού κατά την ώρα εκείνη τελούσε την Θεία Λειτουργία.

Σάββατο 28 Οκτωβρίου 2023

H θαυματουργή και σπάνια ιερά εικόνα του Αγίου Δημητρίου του Μυροβλήτη στη Μόσχα .



Όπως λέει το ''Χρονικό της Ανάστασης'', το 1196–1197, «μια εικόνα του Αγίου Δημητρίου από την πόλη Θεσσαλονίκη , μεταφέρθηκε στη πόλη Βλαντιμίρ.

Στην εικόνα παριστάνεται ο Σγ. Δημήτριος ο Θεσσαλονικιός καθισμένος σε θρόνο με στέμμα στο κεφάλι. Στα χέρια του είναι ένα σπαθί, μισοσυρμένο από το θηκάρι του. Στην επάνω αριστερή γωνία της εικόνας είναι η μορφή του Ιησού Χριστού σε έναν συννεφιασμένο ουρανό και στην επάνω δεξιά γωνία είναι ένας άγγελος που φέρνει ένα μαρτυρικό στέμμα στον Άγιο Δημήτριο.

Η εικόνα έχει υποφέρει πολύ από τον χρόνο. Από την αρχική ζωγραφική του XII αιώνα σώθηκε: η εικόνα του Σωτήρος στα σύννεφα, το κεφάλι,το  δεξί χέρι με σπαθί, το αριστερό χέρι στον αγκώνα και  στα πόδια του Αγίου Δημητρίου. Τα υπόλοιπα τμήματα της εικόνας του Αγίου, του Αγγέλου και του θρόνου χρονολογούνται στον 14ο-16ο αιώνα. Αρχικά, η εικόνα είχε ασημί φόντο.
Αυτή η εικόνα είναι μοναδική: Υπάρχουν λιγότερες από 20 εικόνες από την προ-μογγολική περίοδο.

Παρασκευή 27 Οκτωβρίου 2023

Ο Δημήτριος, ο Γεώργιος και η γη


ΕΝΑ σημαντικό κοινό γνώρισμα των δυο μεγάλων και λαοφιλών αγίων είναι ότι τα ονόματα και των δύο συνδέονται με την καλλιέργεια της γης...
❀ Το ήδη αρχαίο όνομα “Δημήτριος” προήλθε από το θεωνύμιο "Δήμητρα", που ανάγεται στα αρχ. " δᾶ " «γη» και " μήτηρ " (στη δωρική “μάτηρ”). Σε αυτήν την περίπτωση το όνομα θα σήμαινε «μητέρα γη» ή «μητέρα της γης», όνομα κατάλληλο για θεά τής γεωργίας και της καλλιέργειας.
❀ Το όνομα “Γεώργιος” πάλι προήλθε από το αρχαίο “γεωργός”.
◆ Δεν είναι άσχετο με την παραπάνω παρατήρηση το ότι η εορτή και των δύο τοποθετείται στον πυρήνα των αγροτικών εργασιών: του μεν Δημητρίου των φθινοπωρινών (26 Οκτωβρίου - σπορά, καλλιέργεια, ετοιμασία της γης) του δε Γεωργίου των ανοιξιάτικων (23 Απριλίου – σκάψιμο, καθαρισμός, κλάδεμα, ετοιμασία για συγκομιδή).
Ήταν μια εποχή κατά την οποία η γεωργία αποτελούσε τον πυρήνα της δραστηριότητας αλλά και του βιοπορισμού των ανθρώπων, και ήθελαν να συνδέσουν τις εργασίες τους με την ευλογία ενός αγίου.
◆ Κατά μία παράδοση μάλιστα, γνώριμη στους αγιογράφους, η ίδια αυτή η γεωργική διαφοροποίηση των δύο αγίων εξηγεί και το χρώμα του αλόγου τους: Το άλογο του Αγίου Δημητρίου είναι ερυθρό, από το χρώμα της γης που καλλιεργείται. Του Αγίου Γεωργίου είναι λευκό λόγω της άνοιξης που αρχίζει πλέον να δίνει άνθη και καρπούς.

Πέμπτη 26 Οκτωβρίου 2023

Μέσα μας ὑπάρχει ἕνας ἄλλος «Λυαῖος», πού πρέπει νά τόν νικήσουμε

 

 Ἤμουν πέντε χρονῶν παιδὶ στὸ χωριό μου τὸν Ὀκτώβριο τοῦ 1912 καὶ χτύπησαν οἱ καμπάνες.
 ―Μάνα, λέω, γιατί χτυπᾶνε σήμερα οἱ καμπάνες; 
Δακρυσμένη ἡ μητέρα μου λέει: 
―Ὁ ἅγιος Δημήτριος ἔκανε τὸ θαῦμα του. 
―Ποιό θαῦμα;
 ―Πήραμε τὴ Θεσσαλονίκη τὴν ἅγια αὐτὴ ἡμέρα τῆς μνήμης του!… 
  Τί ἦταν ἡ Τουρκία μὲ τὴν Ἑλλάδα; Ἕνας Λυαῖος μὲ ἕνα Νέστορα. Καὶ γιὰ ἄλλη μιὰ φορὰ ὁ Λυαῖος νικήθηκε. Καὶ ὅταν μπήκανε μέσα στὴν πόλι τὰ στρατεύματά μας, ἐψάλη στὸ ναὸ τοῦ Ἁγίου Δημητρίου δοξολογία καὶ τὸ «Τῇ ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια…». Νά τὸ θαῦμα.
  Ὁ Χριστιανὸς ὅμως ἔχει πάντα ἕναν ἄλλο πόλεμο, πιὸ ἰσχυρό. Μέσα μας ὑπάρχει ἕνας ἄλλος «Λυαῖος», ποὺ πρέπει νὰ τὸν νικήσουμε. Εἶναι τὰ πάθη μας... Εἶναι ὁ θυμός, ἡ ὀργή, ἡ ἐκδίκησι, ἡ πορνεία, ἡ μοιχεία, ἡ φιλαργυρία, ἡ φιλοδοξία, ὅλα τὰ κακά. Ἐμπρός λοιπόν! Ἂν νικηθοῦν τὰ πάθη, αὐτὸ θὰ εἶνε τὸ μεγαλύτερο θαῦμα, ἡ πραγματικὴ «ἀλλαγὴ» ποὺ ζητοῦν πολλοί... Ἀληθινὴ ἀλλαγὴ ἕνας καὶ μόνο μπορεῖ νὰ φέρῃ· ὁ Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος...

Αυγουστίνος Καντιώτης μητροπολίτης Φλωρίνης

«Ο Άγιος Δημήτριος, λύση στα αδιέξοδά μας»

                          
«Ο Άγιος Δημήτριος, λύση στα αδιέξοδά μας» 

Παρέα της Τρίτης, 24 Οκτωβρίου 2023
 Ομιλία του π. Γεωργίου Σχοινά, στον Άγιο Νικόλαο Φιλοπάππου

Τοιχογραφίες με απεικόνιση του Αγίου Δημητρίου και σκηνών του βίου και του μαρτυρίου του


Από το μητροπολιτικό ναό του Αγίου Δημητρίου στον Αρχαιολογικό Χώρο Μυστρά.
Χρονολογείται μεταξύ 1273 – 1283.

Ο Άγιος Δημήτριος σε προτομή στην κόγχη της πρόθεσης / ο Άγιος Δημήτριος διδάσκει / ο Άγιος Δημήτριος στη φυλακή / μαρτύριο του Αγίου Δημητρίου

Ο μητροπολιτικός ναός του Μυστρά είναι αφιερωμένος στον Άγιο Δημήτριο. Στον γραπτό του διάκοσμο, έκδηλη αφηγηματική διάθεση αποτυπώνεται στις έντεκα σκηνές από το συναξάρι του Δημητρίου, τον μεγαλύτερο σε έκταση εικονογραφικό κύκλο του αγίου στην τέχνη της βυζαντινής περιόδου.

Ο Άγιος Δημήτριος θεωρείται ο προστάτης άγιος του αυτοκρατορικού οίκου των Παλαιολόγων. Αμέσως μετά την ανάκτηση της Λακωνίας από τους Βυζαντινούς το 1262, οικοδομούνται ναοί αφιερωμένοι στη μνήμη του, προτίμηση που απηχεί τις επιδιώξεις της κεντρικής εξουσίας.

"Το "χρύσωμα" των χεριών του αγίου Δημητρίου


Ιστορίες της πόλης... "Το "χρύσωμα" των χεριών του αγίου Δημητρίου: Έκφραση τιμής και λατρείας προς τον πολιούχο της Θεσσαλονίκης".

Στη βασιλική του Αγίου Δημητρίου, επάνω από το τοξωτό άνοιγμα που οδηγεί από το νότιο κλίτος στον νάρθηκα, εικονίζεται σε ψηφιδωτό ο άγιος Δημήτριος μπροστά από μαρμάρινο κιβώριο, προς τον οποίο κατευθύνονται αποδίδοντας ευχαριστία δύο παιδιά με τους ενήλικες συνοδούς τους. Ο άγιος ανασηκώνει τα χέρια του δεόμενος υπέρ των πιστών κι οι παλάμες του λαμπυρίζουν ολόχρυσες καθιστώντας σαφή την υπερκόσμια παρουσία του.

Οι χρυσές παλάμες του αγίου δεν ανήκουν στην αρχική μορφή του ψηφιδωτού. Πολλές ενδείξεις, μεταξύ των οποίων η διατήρηση τμήματος του δείκτη του δεξιού αντίχειρα, αποδεικνύουν ότι αρχικά οι παλάμες ήταν καμωμένες με μικρές ανοιχτόχρωμες, λίθινες και μαρμάρινες ψηφίδες, όπως δηλαδή το πρόσωπο του αγίου και των άλλων μορφών.

Το "χρύσωμα" των χεριών του αγίου αποτελεί επέμβαση στο ψηφιδωτό του 5ου αιώνα, η οποία έγινε πιθανόν τον 7ο αιώνα ως έκφραση τιμής και λατρείας προς τον άγιο κατόπιν θαυματουργικής θεραπείας ασθενούς.

ΜΕΓΑΛΕ ΣΤΡΑΤΗΛΑΤΗ


Όλα σου τα 'λεγα...και τα καλά και τ' άσχημα,
κάθε φορά που ερχόμουν να σε βρω.
Σου ζήταγα...όλο σου ζήταγα...
κι εσύ,άλλα μου έδινες και άλλα όχι.
Σου θύμωνα κάποιες φορές...

Τότε δεν ήξερα πως ό,τι έκανες,
το 'κανες για καλό.
Τώρα που της μεγάλης εκκλησιάς σου οι καμπάνες,
χαρμόσυνα θα ηχούν,
την ιερή εικόνα σου οι πιστοί θα προσκυνούν
κι απ' τ' άγιο μύρο σου η πόλη θα ευωδιάζει,
μη με ξεχάσεις...δε σου ζητάω πια πολλά...μικραίνουν τα όνειρα με τον καιρό...
έμαθα πλέον πως τα πιο σημαντικά
είναι εκείνα που νομίζουμε μικρά και που αφελώς τα θεωρούμε δεδομένα.

Πλάι στο φως του καντηλιού,για όσα έγιναν και για όσα όχι,
θα πω ευχαριστώ
κι έπειτα θ' αφεθώ στο έλεός σου...
Τώρα το ξέρω...μόνο εσύ γνωρίζεις τι είναι για καλό,
Άγιε Δημήτρη μου,Μεγάλε Στρατηλάτη!

Μαρία Γασπαράτου

Τετάρτη 25 Οκτωβρίου 2023

Ένα άγνωστο ποίημα (επίγραμμα), του Αγίου Μαξίμου του Γραικού, για τον Άγιο Δημήτριο.


Ο Άγιος Μάξιμος ο Γραικός, κατά την περίοδο που ήταν μοναχός στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου (1506-1516),είχε συνθέσει ένα Παρακλητικό Κανόνα στον Τίμιο Πρόδρομο και πέντε επιγράμματα:

Τι είναι τα επιγράμματα.

Επίγραμμα αρχικά ήταν μια απλή επιγραφή πάνω σ’ ένα τάφο του ονόματος του νεκρού, της γενιάς του ή και του τόπου του. Δύο-τρεις λέξεις χωρίς (ποιητικό) μέτρο και με πληροφοριακά στοιχεία μόνο. Σιγά-σιγά, όσο η συνήθεια της επιτάφιας επιγραφής διαδιδόταν, άρχισε η έντεχνη διατύπωση και ο εμπλουτισμός των στοιχείων με πληροφορίες για την δράση και τις ανδραγαθίες του νεκρού (ή των νεκρών) και η έκφραση του πόνου που ένιωσαν όσοι τον έχασαν.

Τα αρχαιότερα ελληνικά επιγράμματα μένουν ανώνυμα. Πρώτος διάσημος επιγραμματοποιός είναι ο Σιμωνίδης ο Κείος, ο οποίος έχει γράψει το πασίγνωστο «Ὦ Ξεῖν’, Ἀγγέλλειν Λακεδαιμονίοις Ὅτι Τῇδε Κείμεθα Τοῖς Κείνων Ῥήμασι Πειθόμενοι», για τους πεσόντες στη μάχη των Θερμοπυλών.

Κατά τη βυζαντινή περίοδο, καλλιεργήθηκε το επίγραμμα. Επίσης και μετά την άλωση, ο βυζαντινός κόσμος διατήρησε το επίγραμμα με τους όρους που καλλιεργούνταν στην αρχαιότητα, αν όχι σε μεγαλύτερη ποικιλία. Δεν υπήρξε βυζαντινός συγγραφέας που να μην έγραψε επιγράμματα κι ο πιο ξακουστός απ’ αυτούς στάθηκε ο ποιητής Μανουήλ Φιλής. Παράλληλα όμως με τα επιγράμματα των βυζαντινών λογίων, έχουμε και τα γνησιότατα λουλούδια της βυζαντινής επιγραμματικής ποίησης του λαού. Μπορούμε να πούμε ότι δεν υπήρξε πανηγύρι ή επανάσταση, εκστρατεία ή πολιορκία στο Βυζάντιο που να μη συνοδεύτηκε απ’ τον επιγραμματικό οίστρο του βυζαντινού όχλου. Τα επιγράμματα αυτά ξεχωρίζουν για το σύντομο και δηκτικό της δημοτικής φιλοσοφίας.

Τα επιγράμματα του Αγίου Μαξίμου του Γραικού.

Αυτά είναι:

Α.Προς τον Πατριάρχη Ιωακείμ΄Α΄.Επιτάφιο επίγραμμα. βρίσκεται στην Αμβροσιανή Βιβλιοθήκη του Μιλάνου και στην Εθνική βιβλιοθήκη της Βιέννης στον κώδικα Hist.Gr.122,1.

Β. Προς τον Μεγάλο Ρήτορα Μανουήλ. Βρίσκεται στην Αμβροσιανή Βιβλιοθήκη.

Γ. Προς τον Πατριάρχη Νήφωνα Β΄με αναφορά στον ηγεμόνα της Βλαχίας Νεάγκο. Βρίσκεται στην Ιερά Μονή Διονυσίου στον κώδικα 282.

Δ. Δεύτερο επίγραμμα προς τον Πατριάρχη Νήφωνα Β. Βρίσκεται στην Αμβροσιανή βιβλιοθήκη.

Ε. Επιτάφιο επίγραμμα στον Νήφωνα Β΄.Βρίσκεται στην Ιερά Μονή Διονυσίου .

Ο μακαριστός Αρτινός ερευνητής και ιστορικός Κων/νος Τσιλιγιάννης μετά από έρευνα ετών ανακάλυψε στην Αυστριακή Εθνική Βιβλιοθήκη της Βιέννης, τον Οκτώβριο του 1994, και έκτο επίγραμμα (ποίημα) του Μαξίμου του Γραικού για τον Άγιο Δημήτριο.

Η ΚΟΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ


Η ΚΟΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ
Από το πατριαρχικό μοναστήρι του Ιπεκίου(Πετς)

Ο Άγιος Δημήτριος συνδέεται με την Αδριανούπολη μέσα από ένα θαυμαστό γεγονός


26 Οκτωβρίου μνήμη του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου και ο Άγιος συνδέεται με την Αδριανούπολη μέσα από ένα θαυμαστό γεγονός.
Έ­νας Αδριανουπολίτης τυ­φλώ­θη­κε και αποφάσισε να πά­ει στη Θεσ­σα­λο­νί­κη στον να­ό του Αγί­ου Με­γα­λο­μάρ­τυ­ρος Δη­μη­τρί­ου να γι­α­τρευ­θεί. Ετοι­μά­σθη­κε να κι­νή­σει, αλ­λά οι συγ­γε­νείς του τον εμ­πό­δι­ζαν λέ­γον­τάς του:
– Που θέ­λεις να πας τυφλός άν­θρω­πος, που δεν μπο­ρείς να περ­πα­τή­σεις τό­σο δρό­μο πε­ζός! Κά­τσε στο σπί­τι σου και πα­ρα­κά­λε­σε τον Θε­ό και τον Άγιο να σε ε­λε­ή­σουν κι ε­σέ­να, δι­ό­τι ο δρό­μος εί­ναι πο­λύς και ε­πι­κίν­δυ­νος.
Ε­κεί­νος ό­μως κί­νη­σε στο δρό­μο σκον­τά­φτον­τας και με πο­λύ κό­πο περπατούσε. Αύ­τον τον τα­λαί­πω­ρο βλέ­πον­τας από μα­κριά τους κό­πους και την προ­θυ­μί­α του ο Με­γα­λο­μάρ­τυς Δη­μή­τριος, έρ­χε­ται κα­βαλ­λά­ρης και συ­να­παν­τά τον τυ­φλό­ν ε­κεί­νον άν­θρω­πο και του λέ­ει σαν να μην ή­ξε­ρε:
— Που πη­γαί­νεις έ­τσι μο­να­χός, τυ­φλός και τα­λαί­πω­ρος;
— Πη­γαί­νω στον τά­φο του Αγί­ου Δη­μη­τρί­ου να α­να­βλέ­ψω
―Δεν μπορείς να πας δι­ότι ο δρό­μος ει­ναι μακρύς και δύ­σκο­λος.
Κι ε­κεί­νος εί­πε
— Εάν και δύ­ο χρό­νια παι­δευ­τώ περ­πα­τών­τας, δεν θα στα­μα­τή­σω, έ­ως ότου πά­ω ε­κεί.