Tώρα ειν’ αγιά Σαρακοστή, τώρα ειν’ άγιες μέρες...

Tώρα ειν’ αγιά Σαρακοστή, τώρα ειν’ άγιες μέρες

που λειτουργούν οι εκκλησιές και ψέλνουν οι παπάδες

και λένε τ’ άγιος ο Θεός και τ’ άγιο Ευαγγέλιο.

Όποιος το λέγει σώζεται κι όποιος τ’ ακούει αγιάζει

κι όποιος το καλοφουγκραστεί παράδεισο θα λάβει

(Παραδοσιακό ψαλτοτράγουδο)

Φωτ.: Σαντορίνη 1955, Robert McCabe

ΠΗΓΗ

«Κατά τη Σαρακοστή, να μιλάτε τρεις φορές λιγότερο, να προσεύχεστε τρεις φορές πιο θερμά,γιατί ο διάβολος εργάζεται τρεις φορές περισσότερο»

Χρήστος Μποκόρος. Φλόγες. 2010

«Κατά τη Σαρακοστή, να μιλάτε τρεις φορές λιγότερο, να προσεύχεστε τρεις φορές πιο θερμά,γιατί ο διάβολος εργάζεται τρεις φορές περισσότερο»

(Αββάς Ιωσήφ)

πηγή

1400 χρόνια από εκείνη τη νύχτα του 626, όταν μέσα στον φόβο της πολιορκίας ένας λαός στάθηκε και ευχαρίστησε

 Μέσα στη διαδρομή της Σαρακοστής, καθώς οι εβδομάδες προχωρούν και ο χρόνος αποκτά έναν διαφορετικό ρυθμό, φτάνουμε κάθε χρόνο σε εκείνη τη στιγμή όπου η Εκκλησία στέκεται όρθια και ψάλλει τον Ακάθιστο Ύμνο. Και φέτος, αυτή η στιγμή φωτίζεται αλλιώς, καθώς συμπληρώνονται 1400 χρόνια από εκείνη τη νύχτα του 626, όταν μέσα στον φόβο της πολιορκίας, μέσα σε μια ακραία ιστορική απειλή, ένας λαός στάθηκε και ευχαρίστησε. Όχι αφού σώθηκε, αλλά μέσα στην αγωνία του.

Αυτή η μνήμη δεν είναι επετειακή.Είναι μια ζωντανή ρωγμή μέσα στον χρόνο. Γιατί η στάση του σώματος, το «ορθοστάδην», δεν είναι μόνο ένα τυπικό στοιχείο. Είναι μια θεολογία ολόκληρη: να στέκεσαι, να αντέχεις, να μην καταρρέεις, να αφήνεις την καρδιά να μιλήσει ακόμη και όταν όλα γύρω μοιάζουν αβέβαια.
Και κάπως έτσι καταλαβαίνει κανείς ότι η Σαρακοστή δεν είναι μια περίοδος που αρχίζει και τελειώνει ημερολογιακά.
Είναι μια αργή μετατόπιση της ύπαρξης.Ένας άλλος τρόπος να περνά ο χρόνος μέσα σου.
Μπαίνει κανείς σε αυτήν όχι με θόρυβο, αλλά σχεδόν ανεπαίσθητα, όπως μπαίνει σε έναν πιο εσωτερικό χώρο. Και εκεί αρχίζει να φαίνεται πόσο κουρασμένος είναι ο άνθρωπος σήμερα.
Από τη βιασύνη, από την ανάγκη να προλάβει, από την αίσθηση ότι πρέπει συνεχώς να αποδεικνύει την αξία του.
Η Σαρακοστή τότε δεν γίνεται βάρος.Γίνεται ανάσα.Ένα άνοιγμα μέσα στον πυκνό ρυθμό της ζωής.

Η άσκηση, με αυτό το βλέμμα, δεν είναι μια στέρηση που επιβάλλεται στον άνθρωπο. Είναι μια πράξη ελευθερίας. Ένα μικρό σπάσιμο της συνήθειας που μας κρατά κλεισμένους στο ίδιο. Γιατί ο σύγχρονος άνθρωπος δεν πεινά τόσο από τροφή, όσο από νόημα. Δεν διψά τόσο από έλλειψη, όσο από υπερβολή. Έχει τα πάντα και όμως κάτι μέσα του μένει άδειο.

«Η μέρα που έσβηνε η δόξα - Η Καθαρά Δευτέρα των Βυζαντινών»

Η Καθαρά Δευτέρα δεν ανέτελλε στην Κωνσταντινούπολη με ήχους πανηγυριού,ανέτελλε με σιωπή.Στα περίλαμπρα διαμερίσματα του Μεγάλου Παλατίου, εκεί όπου άλλοτε αντηχούσαν ψαλμοί νίκης και θριαμβικές αναγγελίες, απλωνόταν τώρα μια ατμόσφαιρα μοναστηριακή.

Ο Αυτοκράτορας, ο πορφυρογέννητος άρχων της οικουμένης, άφηνε για λίγο το σκήπτρο και τη χλαμύδα της δόξας, για να ενδυθεί το αόρατο ένδυμα της μετανοίας.Η ημέρα αυτή δεν λεγόταν απλώς «Καθαρά».Ήταν πάνω από όλα κάθαρση πνευματική και σωματική.Ήταν αρχή μιας πορείας προς το μέγα μυστήριο του Σταυρού και της Αναστάσεως.Δεν επρόκειτο για μια τυπική έναρξη νηστείας, αλλά για είσοδο σε άλλον τρόπο υπάρξεως.Οι πιστοί καλούνταν να εξομολογηθούν, να αποθέσουν τα βάρη της ψυχής και να προετοιμαστούν για τη Θεία Μετάληψη όχι ως συνήθεια, αλλά ως αδήριτη ανάγκη ζωής.

Τις τρεις πρώτες ημέρες της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, η βασιλική τράπεζα σιωπούσε.
Δεν υπήρχαν συμποσιακοί ήχοι, ούτε εδέσματα.
Μόνον καρποί γης απλοί και ακαλλώπιστοι.
Ο βασιλεύς και η αυλή νήστευαν αυστηρά.
Ο θρόνος, που στήριζε μια αυτοκρατορία, γινόταν σκαμνί ταπεινώσεως.Την Τετάρτη, μέσα στο φως των κηρίων, τελούνταν η Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία.Εκεί, ο κοσμικός άρχων στεκόταν ως απλός πιστός.Διότι ενώπιον της Θείας Κοινωνίας δεν υπάρχει πορφύρα παρά μόνον ψυχή.
Η ημέρα έφερε και χαρακτήρα βαρύ πένθους.
Ήταν η ανάμνηση της εξορίας του Αδάμ και της Εύα από τον Παράδεισο.Έτσι, η αρχή της Σαρακοστής γινόταν συνείδηση πτώσεως αλλά και αφύπνιση επιστροφής.Επίσης στην παράδοση μας διασώζεται ότι αυτές τις ημέρες όπως και στο Δωδεκαήμερο οι ψυχές κινούνται με ιδιαίτερη ελευθερία και αν κάποιος άφηνε τον κόσμο τότε, η ψυχή του θεωρείτο ότι εντάσσεται άμεσα στη χορεία των λοιπών ελευθέρων ψυχών.

Τό στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέῳκται, οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι εἰσέλθετε...

«Τὸ στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέῳκται, οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι εἰσέλθετε, ἀναζωσάμενοι τὸν καλὸν τῆς Νηστείας ἀγῶνα· οἱ γὰρ νομίμως ἀθλοῦντες, δικαίως στεφανοῦνται, καὶ ἀναλαβόντες τὴν πανοπλίαν τοῦ Σταυροῦ, τῷ ἐχθρῷ ἀντιμαχησώμεθα, ὡς τεῖχος ἄρρηκτον κατέχοντες τὴν Πίστιν, καὶ ὡς θώρακα τὴν προσευχήν, καὶ περικεφαλαίαν τὴν ἐλεημοσύνην, ἀντὶ μαχαίρας τὴν νηστείαν, ἥτις ἐκτέμνει ἀπὸ καρδίας πᾶσαν κακίαν. Ὁ ποιῶν ταῦτα, τὸν ἀληθινὸν κομίζεται στέφανον, παρὰ τοῦ Παμβασιλέως Χριστοῦ, ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῆς Κρίσεως».

Ἰδιόμελο τῶν αἴνων Κυριακῆς τῆς Τυροφάγου. Ἦχος Πλάγιος Α'.

πηγή

Κύριε των Δυνάμεων..!

                       

Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος τονίζει γιὰ τὴν δύναμη τῆς προσευχῆς:
«Ἡ προσευχὴ εἶναι μεγάλο ὅπλο, θησαυρὸς παντοτινός, πλοῦτος ποὺ ποτὲ δὲν ἐξαντλεῖται, λιμάνι ἀκύμαντο, καὶ μέσο γαλήνης. Ἡ προσευχὴ εἶναι ρίζα, καὶ πηγὴ καὶ μητέρα ἀπείρων ἀγαθῶν κι εἶναι πιὸ δυνατὴ κι ἀπ’ τὴν ἴδια τὴ βασιλικὴ ἐξουσία».

«Κύριε τῶν Δυνάμεων, μεθ’ ἡμῶν γενοῦ, ἄλλον γὰρ ἐκτός Σου βοηθόν, ἐν θλίψεσιν οὐκ ἔχομεν, Κύριε τῶν Δυνάμεων, ἐλέησον ἡμᾶς». Ὅπως ἀναφέρεται στὸ περιοδικὸ «Ἁγία Λυδία», ψάλλοντας τόν προσφιλῆ αὐτό ὕμνο, κατ’ ἀρχάς κάνουμε μιά ὁμολογία. Ὁμολογοῦμε ὅτι ὁ Τριαδικὸς Θεὸς εἶναι ἡ Δύναμη ὅλων τῶν δυνάμεων!

 Ἐκτὸς ἀπὸ τὶς φυσικὲς δυνάμεις, ὑπάρχουν καὶ κάποιες ἄλλες ποὺ δὲν εἶναι ὁρατὲς στὰ μάτια μας. Εἶναι οἱ πνευματικὲς δυνάμεις. Ὑπάρχουν οἱ σκοτεινὲς δυνάμεις, μὲ τὸν διάβολο καὶ τοὺς ἀγγέλους του, ποὺ ἐπενεργοῦν μόνο σ’ αὐτοὺς ποὺ ἐπιτρέπουν νὰ ἰσχύση ἡ ψευτοδύναμή τους. Ὑπάρχουν καὶ οἱ φωτεινὲς δυνάμεις, οἱ ἅγιοι ἄγγελοι. Μάλιστα, «Δυνάμεις» εἶναι ἡ ὀνομασία ἑνὸς ἀπὸ τὰ ἀγγελικὰ τάγματα.

 Ὑπεράνω ὅλων τῶν πνευματικῶν δυνάμεων εἶναι ὁ Κύριος τῶν δυνάμεων. Στὸν τρισάγιο ὕμνο ποὺ ψάλλεται στὴν θεία Λειτουργία -ὕμνο κατ’ ἐξοχὴν τῶν Ἁγίων Ἀγγέλων- ἀφοῦ ὁλοκληρωθῆ ἀπὸ τοὺς ἱεροψάλτες τὸ «Ἅγιος ὁ Θεός, Ἅγιος ἰσχυρός, Ἅγιος Ἀθάνατος, ἐλέησον ἡμᾶς», ὁ ἱερέας στρέφεται πρὸς τὸν λαὸ καὶ ἀναφωνεῖ: «Δύναμις». Μὲ τὴν λέξη αὐτή, παροτρύνει τοὺς ψάλτες, ἀλλὰ καὶ τὸν λαὸ νὰ ψάλλουν μὲ μεγαλοπρέπεια καὶ λαμπρότητα τὸν Τρισυπόστατο Τριαδικὸ Θεό. Γιατί, ὁ Πατέρας εἶναι Ἅγιος, Ἰσχυρὸς καὶ Ἀθάνατος. Ὁ Υἱὸς εἶναι Ἅγιος, Ἰσχυρὸς καὶ Ἀθάνατος. Τὸ Ἅγιο Πνεῦμα εἶναι Ἅγιο, Ἰσχυρὸ καὶ Ἀθάνατο. Ἡ λέξη δηλαδὴ «Δύναμις», ἀναφέρεται στὸν Πανάγιο Θεό, ποὺ εἶναι «Μονὰς ἐν Τριάδι καὶ Τριὰς ἐν Μονάδι», μία φύσις, μία οὐσία, ἄρα καὶ μία Δύναμις!

"Η ΚΑΘΑΡΑ ΔΕΥΤΕΡΑ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΑΝΑΚΤΟΡΑ"

Σύμφωνα με τους ιστορικούς που έχουν ασχοληθεί με την καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο η Καθαρά Δευτέρα στα Αυτοκρατορικά Ανάκτορα είχε Μοναστηριακό χαρακτήρα. Έτσι την πρώτη, την δεύτερη και την τρίτη ημέρα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής δεν λειτουργούσε τράπεζα στο Ιερό Παλάτι.
Οι Αυτοκράτορες και τα Μέλη της Αυλής νήστευαν κρατώντας τριήμερο. Τα ωμά λαχανικά και τα φρούτα ήταν τα μόνα που επιτρεπόταν εκτός αν υπήρχαν σοβαροί λόγοι υγείας για κάποιο από τα Μέλη της Αυτοκρατορικής Οικογένειας ή της Αυλής.
Την Τετάρτη ο Αυτοκράτορας και η Οικογένειά του παρακολουθούσαν την Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία και μεταλάμβαναν των Αχράντων Μυστηρίων από τον Πρωτόπαπα των Ανακτόρων.
Το ίδιο τυπικό επικρατεί και σήμερα στο Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως με τον Πατριάρχη και τα Μέλη της Πατριαρχικής Αυλής να νηστεύουν αυστηρά.
Επίσης σύμφωνα με τον μακαριστό Μητροπολίτη Παραμυθίας Τίτο Ματθαιάκη, ο οποίος συνδεόταν με την Βασιλική Οικογένεια της Ελλάδος, αλλά και άλλες αξιόπιστες μαρτυρίες, όπως των μακαριστών, Αρχιεπισκόπου Αθηνών Ιερωνύμου Α΄ και Μητροπολίτου Ν. Ιωνίας Κωνσταντίνου που διετέλεσαν Πρωθιερείς των Βασιλικών Ανακτόρων, το ίδιο ακριβώς τυπικό ακολουθούσαν και οι ΄Ελληνες Βασιλείς.

Αρχιμ. Τιμόθεος Ηλιάκης

Είναι η πιο πένθιμη μέρα του ανθρωπίνου γένους. Όμως ο διάβολος κατόρθωσε να μας μπερδέψει.

Η Εκκλησία την Κυριακή της Τυρινής....αναμιμνήσκεται την έξωση του Αδάμ και της Εύας από τον Παράδεισο.
Είναι η πιο πένθιμη μέρα του ανθρωπίνου γένους.
Όμως ο διάβολος κατόρθωσε να μας μπερδέψει.
Και αντί να πενθούμε την ημέρα αυτήν,κάνουμε τις μεγαλύτερες τρέλες της χρονιάς, αμαρτάνοντας και ξεφαντώνοντας με τα καρναβάλια.
Αν ανοίξετε το Τριώδιο να διαβάσετε από το Σάββατο το βράδυ τα περιστατικά,
όσο σκληροί και αν είσαστε,θα κλάψετε...
Όσο και αν δεν έχετε σχέση με τα θέματα αυτά.
Τόσο ραγίζουν την καρδιά του ανθρώπου!Εντούτοις...
Όλα αυτά μένουν κεκαλυμμένα. Άνθρωποι πολλά χρόνια πάνω στο αναλόγιο,
δεν ξέρουν τι είναι η ημέρα εκείνη και τι διδάσκει η ημέρα εκείνη.
+ Δημήτριος Παναγόπουλος ο Ιεροκήρυκας (1916 - 1982)

Πενθέκτη Οικουμενική Σύνοδος κανών ΞΒ':
Κανὼν ΞΒ'

  Τάς οὕτω λεγομένας Καλάνδας, καὶ τὰ λεγόμενα Βοτά, καὶ τὰ καλούμενα Βρουμάλια,

Κυριακή Τυρινής-ΟΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΣΑΡΑΚΟΣΤΗΣ

  Ζοῦμε σὲ μία πραγματικότητα ποὺ ἡ Σαρακοστὴ ἔχει χάσει πολλὰ ἀπὸ τὸ ἀληθινό της νόημα. Συνήθως περιοριζόμαστε στὴ νηστεία, ποὺ σημαίνει ἀλλαγὴ διατροφῆς καὶ ἐνισχύουμε τὴν παρουσία μας στὴν ἐκκλησιαστικὴ ζωὴ μὲ τὴν συμμετοχή μας στὴν θεία λειτουργία τῆς Κυριακῆς καὶ στὴν ἀκολουθία τῶν Χαιρετισμῶν, προσδοκώντας τὴν Μεγάλη Ἑβδομάδα. Δὲν μᾶς εἶναι εὔκολο ὅμως νὰ ἀλλάξουμε τό πρόγραμμα τῆς ζωῆς μας. Ὡστόσο, βλέπουμε ὅτι ὁ Χριστὸς δὲν ζητᾶ ἀπὸ ἐμᾶς νὰ ἐγκαταλείψουμε τὸν κόσμο καὶ τὶς ἐνασχολήσεις μας. Ζητᾶ ἀλλαγὴ τῆς καρδιᾶς μας, τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖο σκεπτόμαστε καὶ δροῦμε καὶ τὴν ἀρχὴ ἐντὸς μας μίας μυστικῆς ἐπανάστασης ποὺ ἔχει νὰ κάνει μὲ τὶς τρεῖς προϋποθέσεις ποὺ ὁ ἴδιος καὶ ἡ Ἐκκλησία θέτουν καί αὐτό διαφαίνεται στό εὐαγγέλιο τῆς Κυριακῆς τῆς Τυρινῆς.

Ἡ συγχώρεση
  Ἡ πρώτη προϋπόθεση ἔχει νά κάνει μέ τήν ἄφεση τῶν παραπτωμάτων τῶν ἀνθρώπων. Συνήθως προσευχόμαστε στόν Θεό νά συγχωρέσει τίς δικές μας ἁμαρτίες. Ὁ Χριστός ὅμως ζητᾶ νά ξεκινήσουμε ἀπό τά παραπτώματα, ἀπό τά λάθη, τό κακό πού οἱ ἄνθρωποι ἔχουν κάνει σέ μας. Τό δύσκολο εἶναι νά συγχωροῦμε τούς ἄλλους, ἰδίως ὅταν αὐτοί δέν μᾶς ἔχουν ζητήσει τή συγγνώμη. Στό κοινωνικό ἐπίπεδο αὐτό διαφαίνεται ἀπό τήν ἄρνηση νά εἴμαστε ἐπιεικεῖς στούς ἄλλους, ἐνῶ δικαιολογοῦμε τούς ἑαυτούς μας γιά τά λάθη μας. Αὐτός ὁ δρόμος ὅμως δέν ἀνήκει στόν Θεό καί τή σχέση πού ἐκεῖνος θέλει μαζί μας. Ὁ Θεός λειτουργεί πατρικά γιά τόν καθέναν μας. Ἀγκαλιάζει καί συγχωρεῖ. Ἀλλά ἄν δέν συγχωρέσουμε πρῶτα ἐμεῖς, τότε ἡ καρδιά μας δέν μπορεῖ νά εἶναι δεκτική στήν συγχώρεση τοῦ Θεοῦ. Ἐκεῖνος μᾶς τήν παρέχει, ἐμεῖς ὅμως δέν αλλάζουμε μέσα από αυτήν.

Ὄχι ἐπίδειξη
  Ἡ δεύτερη προϋπόθεση εἶναι ἡ ἀποσύνδεση τῆς νηστείας ἀπό τήν ἐπίδειξη. Ἡ νηστεία ἔχει νά κάνει μέ τή σχέση τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό. Μπορεῖ νά νηστεύουμε ὡς σῶμα Χριστοῦ, πού εἶναι ἡ Ἐκκλησία. Ὅμως ἡ νηστεία δέ γίνεται γιά νά μᾶς δοῦνε καί νά μᾶς ἐπαινέσουν οἱ ἄλλοι, ἀλλά γιά νά τήν γνωρίζει ὁ Θεός-Πατέρας μας «ἐν τῷ κρυπτῷ».

  Ὁ λόγος τοῦ Χριστοῦ ἔρχεται σέ πλήρη ἀντίθεση μέ τό φαρισαϊκό-ὑποκριτικό πνεῦμα τῆς ἐποχῆς του, στήν ὁποία οἱ νηστεύοντες ἤθελαν νά δείξουν ὅτι τηροῦν τίς ἐντολές τοῦ μωσαϊκοῦ νόμου, μή νίβοντας τό πρόσωπό τους καί μέ τό νά φαίνονται σκυθρωποί. Ὅμως γιά τόν Χριστό ἡ νηστεία εἶναι ἡ ἀρχή μιᾶς μυστικῆς, καρδιακῆς προσέγγισης ἀνθρώπου καί Θεοῦ, ἀπόδειξη ὅτι ὁ ἄνθρωπος θέλει στήν καρδιά του νά κατοικήσει ὁ Θεός καί ὄχι νά λάβει ἐπαίνους ἀπό τους ἀνθρώπους. Ἡ νηστεία εἶναι ἡ ἀρχή τῆς κυοφορίας ἐντός μας τοῦ μυστικοῦ σπόρου τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, μία συνομιλία μέ τόν οὐρανό καί μία ὑπομονετική προσδοκία τοῦ λόγου τοῦ Χριστοῦ: «ἀγαθέ δοῦλε καί πιστέ, εἴσελθε στή χαρά τοῦ Κυρίου σου» (Ματθ. 25,21).

Τό θησαύρισμα στόν οὐρανό
 Ἡ τρίτη προϋπόθεση εἶναι τό θησαύρισμα στόν οὐρανό. Οἱ ἄνθρωποι ἔχουμε ὁρισμένες προτεραιότητες στή ζωή μας. Σ’ αὐτές συμπεριλαμβάνονται τά ὑλικά ἀγαθά, οἱ σχέσεις μας, ἡ οἰκογένειά μας, ἡ ἐργασία μας, ἡ διασκέδασή μας. Ὅλα αὐτά δέν τά ἀπορρίπτει ἡ πίστη, ἰδίως ὅταν ἔχουν νά κάνουν μέ τήν ἀγάπη ἡ ὁποία μᾶς κάνει νά μοιραζόμαστε τούς καρπούς της μέ τόν πλησίον μας. Ὅμως δέν εἶναι ἀρκετά γιά νά δώσουν νόημα αἰωνιότητας στή ζωή μας, διότι μᾶς κάνουν νά θεωροῦμε τό πρόσκαιρο ὡς αἰώνιο.

 Ἡ Σαρακοστή εἶναι εὐκαιρία νά ἀγωνιστοῦμε νά ἀποθέσουμε «κάθε βιοτική μέριμνα» στήν ἅκρη καί νά ζητήσουμε «τήν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ καί τήν δικαιοσύνην αὐτοῦ» (Ματθ. 6,33). 

  Ἡ Σαρακοστή εἶναι εὐκαιρία νά καταλάβουμε καί νά ζήσουμε τόν Χριστό ὡς τό νόημα τῆς ζωῆς μας καί τόν θησαυρό της. Ὁ Χριστός γίνεται ἄνθρωπος καί κάνει τόν ἄνθρωπο θεό. Τότε, ἔχοντας τόν Χριστό ὡς τόν θησαυρό μας, μποροῦμε νά χαροῦμε κάθε ἐνασχόλησή μας, κάθε σχέση μας, τόν χρόνο μας τόν ἴδιο, διότι ὅλα παίρνουν καινούργια προοπτική, φωτισμένα ἀπό τήν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ καί ξεχωρισμένα ἀπό τό κακό καί τήν ἁμαρτία!

  Σέ ἕναν κόσμο πού μᾶς κάνει νά ἀναρωτιόμαστε γιατί ἄραγε νά χρειάζεται νά νηστέψουμε, ἐφόσον ἡ νηστεία δέν μᾶς ἐξασφαλίζει δόξα, ἐφόσον τή συνδυάζουμε μέ τή συγχώρεση, ἡ ὁποία προϋποθέτει τήν παραίτηση ἀπό τό διαίωμά μας νά ἔχουμε δίκιο, ἐφόσον μᾶς κάνει νά στερούμαστε χάριν τοῦ Χριστοῦ, ἡ Ἐκκλησία μᾶς καλεῖ νά μή φοβηθοῦμε! Νά ἀξιωθοῦμε νά ἀκολουθήσουμε τόν δρόμο τῆς Σαρακοστῆς καί νά συναντηθοῦμε μέ τόνΧριστό καί τόν πλησίον στή βασιλεία τοῦ Θεοῦ! Καλόν ἀγώνα!

Από το γραπτό κήρυγμα της  ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ-ΚΥΡΙΑΚΗ 17 ΜΑΡΤΙΟΥ 2024

Ας μελετήσουμε μες σε όλο το Σταυρικό γεγονός ποια είναι η δική μας θέση...

«Η Κυριακή της Σταυροπροσκυνήσεως»
Καλούμαστε  στην Θεία Λειτουργία να στρέψουμε το βλέμμα μας στο ύψος του Σταυρού των Αγίων Παθών του Σωτήρος Χριστού μας!

   Στην σύγκριση με τα δικά μας μικρά πάθη, δύναμη πολλή θα αντλήσουμε από τη δύναμη του Χριστού μας κι ύστερα θα μελετήσουμε μες σε όλο το Σταυρικό γεγονός ποια είναι η δική μας θέση,

εάν είμαστε γονυπετείς στα χώματα μπρος στον Χριστό μας,

 αν λόγχες βαστούμε ή όξος στη δίψα του, 

αν είμαστε ο μετανοημένος ληστής που διψάει να ακολουθήσει τον Κύριό Του στον Παράδεισο ή ο αμετανοήτος ληστής που αμφισβητεί τον Κύριο! 

Αν βαστούμε πέτρες μες τα χέρια μας και πετροβολούμε και τον Κύριο κι όποιον πλησίον μας!

Δεν είναι αργά, μα είναι πρόσκληση ακόμα κι αν η πομπή της Αναστάσεως ξεκίνησε την πρώτη ημέρα της Καθαρής Δευτέρας, βήμα να επιταχύνουμε και να συμπορευθούμε με νηστεία, με ψυχή καθαρή, με εξομολόγηση με μετάνοια!
Στο μεσοδιάστημα της πορείας Του προς την Ανάσταση Του ο Κύριος στρέφει το βλέμμα Του προς εμάς και μας προσκαλεί όλους μας στο Μυστικό Του Δείπνο μα τα πλουσιοπαροχα δώρα της λυτρωτικής Θείας Κοινωνίας!

Γίνεται μεταξύ μας ένας διάλογος υπέροχος καθώς ανταποκρινόμαστε στο τραπέζι της Κυριακής:
Μας προσκαλεί λέγοντάς μας:
«Λάβετε, φάγετε τοῦτο ἐστί τό σῶμα μου, τό ὑπέρ ὑμῶν κλώμενον εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν»

Κι εμείς χαρούμενοι για το Δειπνο στο οποίο παραθέτει για εμάς, αναφωνούμε:
«Ἰδού, βαδίζω πρὸς θείαν κοινωνίαν·
Πλαστουργέ, μὴ φλέξῃς με τῇ μετουσίᾳ·
πῦρ γὰρ ὑπάρχεις τοὺς ἀναξίους φλέγον.
ἀλλ᾿ οὖν κάθαρον ἐκ πάσης με κηλῖδος.»

Τοῦ Δείπνου σου τοῦ μυστικοῦ σήμερον, Υἱὲ Θεοῦ, κοινωνόν με παράλαβε· οὐ μὴ γὰρ

Μάθαμε να ζούμε με σκιές

Μάθαμε να ζούμε με σκιές. Επάνω σε σκιές φτιάχνουμε τον κόσμο μας.
Η σκιά κινείται πάντα στο περιθώριο της ζωής. Είναι υποκατάστατο.
Η παρουσία της έχει μόνο αυτό το νόημα: είναι πάντα δίπλα στην ουσία (παρ- ουσία).
Αγαπάμε συνήθως τις σκιές. Μας ξεκουράζουν. Δεν έχουνε ευθύνες και στόχους.
Χαιρόμαστε με τις ψεύτικες χαρές, τα άδεια νοήματα, το χάσιμο του χρόνου..
Βολευόμαστε όλοι πίσω από μάσκες χαράς - χωρίς κόστος. Μένουμε στο περιθώριο.
Έτσι επιβιώνουμε. Κανείς όμως δε χαίρεται. Γιατί η χαρά βρίσκεται μόνο στο φως της επιλογής.
Τότε μόνο υπάρχει ελπίδα κι από απλή αναμονή γίνεται όπλο και δύναμη.
Τότε μόνο έχει αξία η ελπίδα. Αλλιώς γίνεται συναίσθημα, άμυνα, φυγή, δραπέτευση...
Η ελπίδα έχει νόημα μόνο σε μια μάχη. Εκεί που όλα χάνονται μένει μόνο η ελπίδα.
Δεν είναι εγωιστικό συναίσθημα. Το αντίθετο. Το κέντρο βάρους αλλάζει. Δεν είναι πια το εγώ.
Η ελπίδα έχει επαφή με τον πόνο. Γίνεται προσευχή, δάκρυ, δύναμη ανάστασης.
Σαν τον Τελώνη και τον Άσωτο που έχασαν το Θεό τους και τον ξαναβρήκαν...
Εμείς όμως αντί να κατεβάσουμε τις μάσκες, τις φορέσαμε...Χτίζουμε την ελπίδα μας στη σκιά και στο σκοτάδι.
Σαρακοστή σημαίνει αποχή από τις σκιές της ύλης και της σωματικής ευχαρίστησης.
Σημαίνει εκούσιο πένθος για την ουσία που χάθηκε και έντονη ελπίδα για Ανάσταση.
Σαρακοστή σημαίνει άγιο αυτομίσος και έντονη αγάπη χωρίς ίχνος αυτοδικαίωσης.
Σημαίνει ότι χρωστάς πολλή αγάπη και ότι ξεχρεώνεις.
Σαρακοστή σημαίνει χώρος για τον άλλο, για το Θεό, για τη φύση, για τη Ζωή χωρίς συμφέρον.
Μακριά από την αποκριάτικη αφέλεια των ημερών ας ξεγυμνωθούμε μπροστά στο Θεό.
Μόνο έτσι θα μας ντύσει με την αγάπη Του.

Βασίλης Φράγκος

΄΄Μη αποστρέψεις το πρόσωπόν Σου΄΄...

                       

 Ακούστε τη θαυμάσια μελωδία του στίχου τούτου, αυτή την κραυγή που ξαφνικά γεμίζει την εκκλησία «… ότι θλίβομαι!» – και θα καταλάβετε το σημείο από το οποίο ξεκινάει η Μεγάλη Σαρακοστή: το μυστηριώδες μίγμα της ελπίδας με την απογοήτευση, του φωτάς με το σκοτάδι. 

  Η όλη προετοιμασία έφτασε πια στο τέλος. Στέκομαι μπροστά στο Θεό, μπροστά στη δόξα και στην Ομορφιά της Βασιλείας Του. Συνειδητοποιώ ότι ανήκω σʹ αυτή, ότι δεν έχω άλλη κατοικία, ούτε άλλη χαρά, ούτε άλλο σκοπό.

  Συναισθάνομαι ακόμα ότι είμαι εξόριστος από αυτή μέσα στο σκοτάδι και στη λύπη της αμαρτίας γιʹ αυτό «θλίβομαι»! Τελικά παραδέχομαι ότι μόνο ο Θεός μπορεί να με βοηθήσει σʹ αυτή τη θλίψη, ότι μόνον σʹ Αυτόν μπορώ να πω «πρόσχες τη ψυχή μου». Μετάνοια πάνω απ’ όλα, είναι το απελπισμένο κάλεσμα για τη Θεία βοήθεια.

  Πέντε φορές επαναλαμβάνουμε αυτό το Προκείμενο. Και τότε να! η Μεγάλη Σαρακοστή αρχίζει. Τα φωτεινά χρωματιστά άμφια και καλύμματα του ναού αλλάζουν τα φώτα σβήνουν. Ο ιερέας εκφωνεί τις αιτήσεις, ο χορός απαντάει με τα «Κύριε ελέησον» την κατʹ εξοχήν σαρακοστιανή απάντηση.

  Για πρώτη φορά διαβάζεται η προσευχή του Αγίου Εφραίμ που συνοδεύεται από μετάνοιες. Στο τέλος της ακολουθίας όλοι οι πιστοί πλησιάζουν τον ιερέα και ο ένας τον άλλο, ζητώντας την αμοιβαία συγχώρεση. 

 Αλλά καθώς γίνεται αυτή η ιεροτελεστία της συμφιλίωσης, καθώς η Μεγάλη Σαρακοστήεγκαινιάζεται μʹ αυτή την κίνηση της αγάπης, της ενότητας και της αδελφοσύνης, ο χορός ψάλλει πασχαλινούς ύμνους. Πρόκειται τώρα πια να περιπλανηθούμε σαράντα ολόκληρες μέρες στηνέρημο της Μεγάλης Σαρακοστής. Όμως από τώρα βλέπουμε να λάμπει στο τέλος το φως της Ανάστασης, το φως της Βασιλείας του Θεού.

π. Αλέξανδρος Σμέμαν

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΥΡΙΝΗΣ-Τα όπλα του φωτός

Κήρυγμα Κυριακής Αποστολ. Επιστολών (26-02-2023)

  Αγαπητοί μου αδελφοί, ο μεγάλος των Αποστόλων Παύλος έρχεται σήμερα καθώς βρισκόμαστε στο κατώφλι του σταδίου των αρετών, της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής να μας μιλήσει για την εγγύτητα της σωτηρίας μας. Καθώς περνούν οι μέρες και τα χρόνια πλησιάζουμε στην στιγμή κατά την οποία θα βρεθούμε ενώπιον του Θεού για την δική μας σωτηρία «νυν γαρ εγγύτερον ημών η σωτηρία» «η νυξ προέκοψεν η δε ημέρα ήγγικεν αποθώμεθα ουν τα έργα του σκότους και ενδυσώμεθα τα όπλα του φωτός».

  Ανάμεσα στην νύκτα και την ημέρα δεν υπάρχει ουσιαστικά μεγάλη απόσταση. Υπάρχει όμως ουσιαστική και ποιοτική διαφορά. Η νύκτα προσδιορίζει το σκοτάδι, τρομάζει προκαλεί φόβο γιατί κρύβει το άγνωστο, το μη φανερό. Για τον Απ. Παύλο η νύχτα και η ημέρα συμβολικά μας προσδιορίζουν την αμαρτία και την αρετή.

  Η ημέρα λούζεται με φως όλα γίνονται φανερά και κόσμια, κυριαρχεί το καλό και η ομορφιά της δημιουργίας. Μην ξεχνάμε ο Χριστός μας είναι το φως του κόσμου και της ζωής. Αντίθετα το κακό ο διάβολος, είναι ο άρχων του σκότους. Καιρός λοιπόν να αφήσουμε κάθε τι που έχει σχέση με το σκοτάδι με κάθε είδους αμαρτία να αρχίσουμε μια νέα μέρα φωτεινή και όμορφη. Μέρα αγώνος και πνευματικής προσπάθειας. Άλλωστε από αύριο γινόμαστε αθλητές πνευματικών αγώνων. Γινόμαστε μάχιμοι στρατιώται της παρατάξεως του Κυρίου.

Πορεία ἀπό τό Τριώδιο στήν Ἀνάσταση

Μητροπολίτου Αντωνίου ΒLΟΟΜ

  Σέ ἕναν ἀπό τούς Ψαλμούς διαβάζουμε τόν παρακάτω στίχο· «Οἱ σπείροντες ἐν δάκρυσιν, ἐν ἀγαλλιάσει θεριοῦσι..» (Ψαλμ. 125, 5)12. 

 ῎Αν στίς ἑβδομάδες τῆς προετοιμασίας πού πέρασαν, ἀντικρύσαμε νά καθρεφτίζεται στίς παραβολές ὅ,τι εἶναι ἄσχημο καί ἀνάξιο γιά μᾶς, ἄν σταθήκαμε μπροστά στό κριτήριο τῆς συνειδήσεώς μας καί τοῦ Θεοῦ, τότε ὄντως ἔχουμε σπείρει τή σωτηρία μας ἐν δάκρυσι. Καί ὅμως, ὑπάρχει ἀκόμη χρόνος, διότι ἀκόμη κι ὅταν μπαίνουμε στόν καιρό τῆς συγκομιδῆς, ὁ Θεός μᾶς δίνει ἕνα περιθώριο· προχωρώντας πρός τή Βασιλεία, πρός τήν ῾Ημέρα τῆς ᾿Αναστάσεως, μποροῦμε ἀκόμη, κάθε στιγμή, μέ τήν προοπτική τῆς σωτηρίας, ἐνώπιον τῆς νίκης τοῦ Θεοῦ, νά στρεφόμαστε πρός αὐτόν μέ εὐγνωμοσύνη καί συντριβή μαζί καί νά λέμε, «῎Οχι, Κύριε! Μπορεῖ νά εἶμαι ὁ ἐργάτης τῆς ἑνδεκάτης ὥρας, ἀλλά δέξου με, ὅπως τό ἔχεις ὑποσχεθεῖ!».

   Τήν περασμένη Κυριακή ἑορτάσαμε τόν θρίαμβο τῆς ᾿Ορθοδοξίας, τήν ἡμέρα κατά τήν ὁποία ἡ ᾿Εκκλησία διακήρυξε ὅτι νομιμοποιεῖται καί ἔχει τό δικαίωμα νά ἀπεικονίζει τή μορφή τοῦ Χριστοῦ· ἡ διακήρυξη δέν ἀφοροῦσε τήν τέχνη, ἀλλά ἦταν μιά βαθιά θεολογική ὁμολογία τῆς ᾿Ενσαρκώσεως. 

῾Η Παλαιά Διαθήκη μᾶς ἔλεγε ὅτι ὁ Θεός δέν ἀπεικονίζεται μέ κανένα τρόπο διότι εἶναι ἕνα ἀπύθμενο μυστήριο· δέν ἔχει οὔτε ὄνομα ἐκτός ἀπό τό μυστηριῶδες ὄνομα τό ὁποῖο γνωρίζει ὁ ῞Υψιστος ᾿Αρχιερεύς. 

Στήν Καινή Διαθήκη ὅμως μάθαμε, καί γνωρίζουμε ἀπό ἐμπειρία, ὅτι ὁ Θεός ἔγινε ῎Ανθρωπος, ὅτι τό πλήρωμα τῆς Θεότητος κατοίκησε καί ἐξακολουθεῖ νά κατοικεῖ γιά πάντα ἐν σαρκί· ἄρα ὁ Θεός ἔχει ἕνα ἀνθρώπινο ὄνομα (᾿Ιησοῦς) καί ἕνα ἀνθρώπινο πρόσωπο, πού μπορεῖ νά ἀναπαρασταθεῖ σέ εἰκόνες.

 Συνεπῶς, κάθε εἰκόνα εἶναι μία ὁμολογία τῆς βεβαιότητάς μας ὅτι ὁ Θεός ἔγινε ἄνθρωπος· καί ἔγινε ἄνθρωπος γιά νά ἐπιτύχει -μέ τρόπο τραγικό καί ἔνδοξο μαζί- τήν ὑπέρτατη ἀλληλεγγύη μ’ ἐμᾶς, νά γίνει ἕνας ἀπό μᾶς ὥστε νά γίνει ὁ καθένας μας ἕνα ἀπό τά παιδιά τοῦ Θεοῦ. «Αὐτός ἐνηνθρώπισεν ἵνα ἡμεῖς θεοποιηθῶμεν», ὅπως λέει καί ἡ Γραφή. Γι’ αὐτό ἤδη ἀπό τήν ἑβδομάδα πού μᾶς πέρασε μπορούσαμε νά εὐφραινόμαστε· καί ἐνῶ, μιά ἑβδομάδα πρίν, ἤδη προετοιμαζόμαστε νά συναντήσουμε αὐτό τό θαῦμα, αὐτό τό θάμβος τῆς ᾿Ενσάρκωσης, ἡ ᾿Εκκλησία μας, χαμηλόφωνα,

«Τό στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέωκται»

                           

   «Τό στάδιον τῶν ἀρετῶν ἠνέωκται, οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι εἰσέλθετε, ἀναζωσάμενοι τόν καλόν τῆς νηστείας ἀγῶνα· οἱ γάρ νομίμως ἀθλοῦντες, δικαίως στεφανοῦνται· καί ἀναλαβόντες τήν πανοπλίαν τοῦ Σταυροῦ, τῷ ἐχθρῷ ἀντιμαχησώμεθα, ὡς τεῖχος ἄρρηκτον κατέχοντες τήν Πίστιν, καί ὡς θώρακα τήν προσευχήν, καί περικεφαλαίαν τήν ἐλεημοσύνην· ἀντί μαχαίρας τήν νηστείαν, ἥτις ἐκτέμνει ἀπό καρδίας πᾶσαν κακίαν. Ὁ ποιῶν ταῦτα, τόν ἀληθινόν κομίζεται στέφανον, παρά τοῦ Παμβασιλέως Χριστοῦ, ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῆς Κρίσεως».

 (Ανοίχτηκε το στάδιο των αρετών· όσοι θέλετε να αγωνισθείτε μπείτε μέσα, ξεκινώντας τον καλό αγώνα της νηστείας. Διότι (μόνον) αυτοί που αθλούνται νόμιμα στεφανώνονται κατά λόγο δικαιοσύνης. Κι αφού φορέσουμε την πανοπλία του Σταυρού, ας αντιπαλέψουμε τον εχθρό, κρατώντας την πίστη σαν απόρθητο τείχος, και σαν θώρακα την προσευχή, και σαν περικεφαλαία την ελεημοσύνη. Για μαχαίρι να κρατήσουμε τη νηστεία, η οποία εξορίζει από την καρδιά κάθε κακία. Όποιος κάνει αυτά λαμβάνει το αληθινό στεφάνι από τον παμβασιλέα Χριστό, κατά την ημέρα της Κρίσεως).

  Από τους αίνους της Κυριακής της Τυρινής ακούμε το σπουδαιότατο αυτό τροπάριο, στον πανηγυρικό ήχο του πλ. α΄.

  Ο εκκλησιαστικός ποιητής με επίγνωση του πνευματικού χαρακτήρα της Σαρακοστής δηλώνει ότι πρόκειται περί περιόδου αγωνιστικής, όπως συνέβαινε στα πρωτοχριστιανικά χρόνια με τις ρωμαϊκές αρένες.

 Σε αρένα μπαίνουμε, μας λέει, ίδιοι μονομάχοι κι εμείς. Αλλά αρένα που ο αγώνας είναι για τις αρετές, δηλαδή για την απόκτηση στην πραγματικότητα της χάρης του αγίου Πνεύματος, και το στεφάνι είναι το αληθινό της αιώνιας ζωής που πρόκειται να μας δώσει ο στεφανοδότης Κύριος Ιησούς Χριστός. 

 Μας επισημαίνει ότι έχουμε εχθρό να αντιπαλέψουμε, τον ίδιο τον Πονηρό διάβολο και τα πάθη μας, όμως έχουμε και τα όπλα που μας έχει δώσει η Εκκλησία μας: την πανοπλία του Σταυρού, την πίστη σαν απόρθητο τείχος, την προσευχή σαν θώρακα, την ελεημοσύνη, δηλαδή την αγάπη, ως περικεφαλαία. Και μη ξεχνάτε, μας λέει, τη νηστεία, σωματική εννοείται και κυρίως πνευματική, που είναι το ξίφος μας. 

Με αυτά αγωνιζόμαστε με νόμιμο τρόπο και λαβαίνουμε το βραβείο, αλλά με μία προϋπόθεση: να θέλουμε να αγωνιστούμε. Χωρίς την ελεύθερη βούλησή μας αγώνας πνευματικός δεν υφίσταται. «Οἱ βουλόμενοι ἀθλῆσαι εἰσέλθετε». Η Σαρακοστή είναι για τους ανδρείους και τους γενναίους.

π.Γεώργιος Δορμπαράκης

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΥΡΙΝΗΣ-Ο ΧΑΜΕΝΟΣ ΜΑΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ

Είναι αδύνατον αδελφοί μου τούτη τη μέρα, τη Κυριακή της Τυρινής, αλλά και κάθε φορά που βρισκόμαστε στο κατώφλι της Μ. Τεσσαρακοστής, να μην βάλω στο νου μου τη σπαραξικάρδια εικόνα που μας παρουσιάζει η υμνολογία της.

  Σαν σε ταινία δραματική, βλέπουμε τους πρωτόπλαστους σήμερα, έξω απ’ τον Παράδεισο, αποδιωγμένους, να κρατάνε το κεφάλι τους κλαίγοντας.

 «Αλίμονο σε μένα, που υπάκουσα στο διάβολο, και απομακρύνθηκα από τη Θεία δόξα. Αλίμονο σε μένα που πονήρεψα. Δεν θα ξαναδώ πλέον τον Παράδεισο, ούτε θα απολαύσω τη θεϊκή δόξα. Ελεήμων, οικτίρμων, βοώ Σοι. Ελέησον με τον παραπεσόντα».
Εκάθισεν Αδάμ, απέναντι του Παραδείσου, και την ιδίαν γύμνωσιν θρηνών ωδύρετο. Οίμοι, τον απάτη πονηρά πεισθέντα, και κλαπέντα, και δόξης μακρυνθέντα! Οίμοι τον απλότητι γυμνόν, νυν δε ηπορημένον! (Δοξαστικό).

 Νάτος λοιπόν ο αυτονομημένος άνθρωπος. Ο άνθρωπος που έχει ξεχάσει τη θνητότητα του, και εργάζεται άσοφα σαν παντοτινός κυρίαρχος των πάντων. Ο άνθρωπος που αποκηρύσσει το Θεό και τοποθετεί στη θέση Του το δικό του υπεράνθρωπο μοντέλο. Ο άνθρωπος που απετίναξε κάθε περιορισμό και προσπαθεί να ζει και να κινείται χωρίς Θεό, χωρίς δεσμούς, χωρίς νόμο. Ο αμετανόητα παραμένων κλεισμένος στον εαυτό του χωρίς να τον ενδιαφέρει και πολύ το τι γίνεται γύρω του. Ο άνθρωπος που τελικά θα χάσει το προνόμιο να επικοινωνεί με το Θεό πρόσωπο με πρόσωπο.

  Και σήμερα, καθώς οδεύουμε στη Μεγάλη Τεσσαρακοστή, μπαίνοντας πλέον μετά την προετοιμασία, το ζέσταμα, όπως αναφέρεται για τους αθλητές, σε τούτο το αγωνιστικό στάδιο, στο στάδιο των αγώνων των πνευματικών, μπαίνει μπροστά μας ένα δίλλημα.

 «Δέστε τι χάσατε», μας φωνάζει η Εκκλησία! Δέστε τους πρωτόπλαστους καταβεβλημένους να κλαίνε για ό,τι χάσανε! «Οίμοι, τον απάτη πονηρά πεισθέντα, και κλαπέντα, και δόξης μακρυνθέντα!» Από τη μια ο κόσμος μας με τα φανταχτερά μα ψεύτικα φτιασίδια του, από την άλλη η παραδείσια ευτυχία. Τα πρόσκαιρα και τα αιώνια, η αλήθεια και το ψέμα. Πιαστήκαμε σε δίχτυα απατηλά, γίναμε δέσμιοι σ’ ένα μεγάλο ψέμα και τώρα βρεθήκαμε να κοιτάμε από μακριά και τη δικιά μας γύμνωση θρηνώντες να οδυρόμαστε.

Παιδί μου Ιάκωβε, είσαι τόσο αδύνατος! Φάε ένα αυγουλάκι να δυναμώσεις(Από τον βίο του Αγ.Ιακώβου)

Όταν ήταν Μεγάλη Σαρακοστή νηστεύαμε αυστηρά. Παρ’ όλη την κοπιαστική δουλειά, περιμέναμε πότε θα έρθει του Ευαγγελισμού και των Βαΐων, για να φάμε λίγο τηγανιτό μπακαλιάρο παστό, πού μας φαινότανε νόστιμος σαν παστέλι, ή λίγες φρέσκες σαρδέλες, το μόνο ψάρι πού έφτανε στο χωριό από τη θάλασσα κι αυτό σπάνια. Η μητέρα μου για να με δοκιμάσει αν νηστεύω με την καρδιά μου, μου έλεγε καμιά φορά κατά τη διάρκεια της σαρακοστής:

– Παιδί μου Ιάκωβε, είσαι τόσο αδύνατος! Φάε ένα αυγουλάκι να δυναμώσεις.
– Αν φάω μητέρα αυγό της απαντούσα, δεν θα καταλάβω Ανάσταση. Εγώ θέλω να φάω το πασχαλινό αυγό για να καταλάβω Πάσχα. Και όταν τελείωνε η Σαρακοστή κι ερχόταν το Πάσχα, μετά την Ανάσταση δεν έτρωγα αμέσως το αυγό, αλλά το έπαιρνα κι έβγαινα από το χωριό, έξω στο ύπαιθρο, στην εξοχή, όπου μέσα στις ερημικές λαγκαδιές έψαλλα το ” Χριστός Ανέστη” και τ΄αναστάσιμα τροπάρια μ’ όλη τη δύναμη της ψυχής μου, με πόθο και κατάνυξη, ώσπου έφθανε σχεδόν μεσημέρι. Τότε καθόμουν και έτρωγα το πασχαλινό αυγό και μου φαινόταν ότι μοσχοβολούσε.

Άγιος Ιάκωβος Τσαλίκης

πηγή

Κάνε κείνο που αντέχει το κορμί κι η ψυχή σου μα να το κάνεις μ’ αγάπη ειλικρινή,δίχως ‘’παρενθέσεις’’ και ‘’κρατούμενα’’…

Αύριο ανατέλλει μια περίοδο χαρμολύπης,η Μεγάλη Τεσσαρακοστή...
Αγκαζέ από την μια με την νηστεία (που ταπεινώνει το σώμα)από την άλλη με την προσευχή (που ταπεινώνει τον νου) σε μια πορεία ανηφορική….
Παρέα με τόσους Αγίους και Αγίες,με βακτηρία τον Σταυρό Του,με βάλσαμο στις πληγές μας τους υπέροχους ύμνους στην Παναγιά μας (Χαιρετισμοί, Ευαγγελισμός) ανεβαίνουμε τον δικό μας Γολγοθά…..
Μα αξίζει τούτος ο κόπος…..αξίζει και η τόση δα θυσία….
Βλέπεις…κείθε….η Θέα είναι το ‘’κάτι άλλο’’….
Κάνε κείνο που αντέχει το κορμί κι η ψυχή σου μα να το κάνεις μ’ αγάπη ειλικρινή,δίχως ‘’παρενθέσεις’’ και ‘’κρατούμενα’’…
Καλή και ευλογημένη Τεσσαρακοστή να δώσει ο Θεός να’ χουμε!
Καλή Δύναμη!Καλό Στάδιο!

π.Ιωάννης Παπαδημητρίου

Θλίβομαι...σε χρειάζομαι σαν παιδί Σου κοντά μου...μην αργείς..

Εσπέρας Προκείμενον:Μη αποστρέψεις το πρόσωπό σου από του παιδός σου,ότι θλίβομαι..
Ήχος πλάγιος του τετάρτου.
Μόνο με ένα δωρικό ισοκράτημα ως ηχητικό υπόστρωμα.
Δεν ταιριάζει εδώ καμμιά άλλη αρμονία και "δεύτερη φωνή".
Και να θέλεις μέσα με μιά μετάνοια σαν παιδί να μικρύνεις και να χωθείς.
"Μη κρύψεις την παρουσία σου από το παιδί σου,γιατί βρίσκομαι σε θλίψη.
Άκουσέ με,μην αργείς,σίμωσε την ψυχή μου και λύτρωσε με"
Θλίβομαι...σε χρειάζομαι σαν παιδί Σου κοντά μου...μην αργείς..
Και με αυτή τη φράση από το Προκείμενο του πρώτου Κατανυκτικού Εσπερινού αρχίζει λειτουργικά η Μεγάλη Τεσσαρακοστή:Όπως έγραφε ο Έλιοτ ότι θα τελειώσει και ο κόσμος:όχι με ένα πάταγο,αλλά με έναν λυγμό...

πηγή

Δευτέρα της Τυρινής-Φαιδρά προεόρτια τῆς ἐγκρατείας, λαμπρά τά προοίμια τῆς νηστείας σήμερον

«Φαιδρά προεόρτια τῆς ἐγκρατείας, λαμπρά τά προοίμια τῆς νηστείας σήμερον∙ διό συνδράμωμεν ἐν πεποιθήσει, ἀδελφοί, καί προθυμίᾳ πολλῇ» (ὠδή α΄ τριωδίου).
(Καλοδεχούμενα τα προεόρτια της εγκράτειας, λαμπρά τα προοίμια της νηστείας σήμερα. Γι’ αυτό ας τρέξουμε από κοινού, αδέλφια, με πίστη και μεγάλη προθυμία).

Απαρχή των ύμνων των Τριωδίων ο παραπάνω ύμνος, από τον πολυγραφότερο όλων των υμνογράφων άγιο Ιωσήφ. Τρία σημεία θίγει με πολύ συνοπτικό τρόπο:

  Πρώτον, ότι πρώτη ημέρα της εβδομάδας της Τυρινής σήμερα, ξεκίνησε η περίοδος της νηστείας και της εγκρατείας. Διότι μπορεί να μην εισήλθαμε στην καθαυτό Σαρακοστή – αυτό θα γίνει με την Καθαρά Δευτέρα – όμως είμαστε στην τελευταία εβδομάδα της εισαγωγής της, όπου αφήνουμε κατά μέρος τα κρεατικά: η πρώτη νηστεία, μένοντας μόνο στα γαλακτομικά και στα ψάρια. Και δεν είναι τυχαία η διπλή επισήμανση: εγκράτεια, νηστεία. Για να δηλωθεί ότι μιλώντας για τη νηστεία στην Εκκλησία δεν εννοούμε ένα απλό διαιτολόγιο, αλλά έναν περιορισμό φαγητών που έχει όμως πνευματικό χαρακτήρα. Διότι η εγκράτεια αυτό δηλώνει: την πράξη της θέλησης του ανθρώπου που κινείται από τον ηγεμόνα νου του, προκειμένου να απεγκλωβιστεί από τη γοητεία των υλικών αγαθών, ώστε πιο ελεύθερα να στραφεί προς Κύριο και Θεό του.

 Μη ξεχνάμε: η απόλυτη εν αγάπη αναφορά του ανθρώπου είναι ο Χριστός κι αυτή η αναφορά μονίμως παρεμποδίζεται από την εμπαθή προσκόλληση στην ύλη και τα πάθη του – «ὅς ἄν θέλῃ φίλος εἶναι τοῦ κόσμου, ἐχθρός τοῦ Θεοῦ καθίσταται». Οπότε, η νηστεία ως εγκράτεια παθών λειτουργεί απελευθερωτικά για τον πιστό άνθρωπο. Γι’ αυτό και σε άλλο σημείο ο άγιος Ιωσήφ θα επισημάνει ότι τέτοιον εγκρατή άνθρωπο που φανερώνει ότι η στροφή της θέλησής του είναι ο Χριστός δεν τολμούν να τον πλησιάσουν οι δαίμονες, ενώ βρίσκονται πάντοτε ως βοηθοί του οι άγγελοι («οὔτε ἐπήρεια δαιμόνων κατατολμᾶ τοῦ νηστεύοντος, ἀλλά καί οἱ φύλακες τῆς ζωῆς ἡμῶν ἄγγελοι φιλοπονώτερον παραμένουσι τοῖς διά νηστείας ἡμῖν κεκαθαρμένοις»: απόστιχα αίνων).

  Δεύτερον, ότι ακριβώς για τον παραπάνω λόγο η περίοδος της νηστείας και της εγκρατείας είναι περίοδος για τον πιστό όχι κατήφειας και θλίψης, όχι οργής και καταπιεσμένης επιθετικότητας, αλλά περίοδος που με χαρά την προσμένει ο