Μπορεῖ νά φανταστεῖ κανείς τήν Ἑλληνική Συνείδηση καί τήν Ἑλληνικότητα χωρίς τόν Λόγο τοῦ Διονυσίου Σολωμοῦ;

[Πάντ᾿ἀνοιχτά, πάντ᾿ ἄγρυπνα, τὰ μάτια τῆς ψυχῆς μου
ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ, Ἐλεύθεροι Πολιορκισμένοι, ΣΧΕΔΙΑΣΜΑ Β']

 Μεγάλοι Ἕλληνες. Γεμίζουν τὶς σελίδες τῆς Ἱστορίας μὲ Ἔργα μυθικά. Μὲ θαυμαστὰ κατορθώματα ἀνδρείας καὶ ἀσύγκριτες θυσίες. Προπάντων ὅμως τὶς γεμίζουν μὲ Φῶς. Ἐκεῖνο τὸ Φῶς πού ὁδηγεῖ τὸν ἄνθρωπο στὸν προορισμὸ του.
Οἱ Φωνὲς τους ἐπίκαιρες καὶ ἀληθινές. Ὑπάρξεις αἰώνιες, δίχως χρονικότητα. Εἶναι πλάϊ μας, μέσα μας, γύρω μας.
Βρισκόμαστε στὶς ἀρχές τοῦ 19ου αἰῶνα
Σπουδαῖοι ποιητὲς ἀναδύονται. Giuseppe Parini, Vittorio Alfieri, Ugo Foskolo, Vincenzo Monti. Ἀνάμεσά τους ὁ Ἕλλην.
Φοιτητὴς ἀκόμη στὴν Ἰταλία, ὁ Διονύσιος Σολωμὸς ἀποκαλύπτει τὴν ἀδιάλλακτη Ἑλληνική Ψυχὴ πού κρύβει στὸ νεανικὸ του στῆθος. Ἀπευθυνόμενος στοὺς συμφοιτητὲς του, λέει.
-Νέοι Συμμαθητάδες! Μάθετε τὴν Ἐπιστήμη καὶ τὴν Ἀρετή. Δίχως νὰ ὑπερηφανεύεσθε. Καὶ δὲν θὰ ὑπερηφανευθῆτε, ἂν ἀληθινὰ μάθετε τὴν Ἐπιστήμη καὶ τὴν Ἀρετή.
Καὶ συνεχίζει.
-Ἀλλὰ μὴ χαμηλώσετε ποτὲ τὴν κεφαλή. Διότι θὰ εὑρεθοῦν πολλὰ ἄτιμα καὶ ἄγρια χέρια ἕτοιμα νὰ σᾶς τὴν πλακώσουν. Ἄν πάλι τολμήσουν οἱ ἄνανδροι νὰ σᾶς ὑβρίσουν, γιὰ νὰ σκεπάσουν τοὺς πολλοὺς φόβους οἱ ὁποῖοι φωλιάζουν μές στὴν ψυχὴ τους, τότε Ναί! Σηκώσετε τὴν κεφαλὴ μὲ ὅλη τὴ δύναμη πὤχει. Καὶ θὰ ἰδῆτε ὅτι θὰ πέσει εὐθὺς ἐκείνη ἡ αὐθάδεια. Διότι εἶναι μικρόψυχη αὐθάδεια.

Μὲ τὴν κεφαλὴ ἔτσι σηκωμένη γύρισε ὁ Σολωμὸς στὴ Ζάκυνθο τὸ 1818. Κι ὅταν σὲ λίγο ἄρχισε ὁ Ἀγῶνας, ἦταν πιὰ ὥριμος νὰ τιμήσει τὸν Τρόπο.
Μάης τοῦ 1823. Μεγάλες καὶ δύσκολες οἱ μέρες γιὰ τὴν Ἑλλάδα. Οἱ πρῶτες νῖκες ἔχουν δυναμώσει τὸν ἐνθουσιασμὸ τῶν μαχομένων Ἑλλήνων. Καὶ οἱ φόβοι ὅμως δὲν εἶναι λίγοι. Οἱ τύραννοι ὀργανώνονται. Μαζεύουν δυνάμεις. Κάνουν ὅ,τι μποροῦν γιὰ νὰ πνίξουν τὴν Ἰδέα.

...«Αραπιάς άτι, Γάλλου νους, βόλι Τουρκιάς, τοπ’ Άγγλου!

...«Αραπιάς άτι, Γάλλου νους, βόλι Τουρκιάς, τοπ’ Άγγλου!
Πέλαγο µέγα πολεµά, βαρεί το καλυβάκι»
(Δ. Σολωμός, «Ελεύθεροι πολιορκημένοι, Σχεδ. Γ΄)

Συµπαιγνίες …….. σήμερα όπως και τότε ! Με από όλους πιο δολερό, διαχρονικά, τον Άγγλο «φίλο»!
«25η Μαρτίου 1821

ΠΗΓΗ

...και εις το ρούχο σου έσταζ’ αίμα,πλήθος αίμα Ελληνικό.

 

Ύμνος εις την Ελευθερίαν

8
Τότε εσήκωνες το βλέμμα μες στα κλάηματα θολό,και εις το ρούχο σου έσταζ’ αίμα,πλήθος αίμα Ελληνικό.
9.
Με τα ρούχα αιματωμένα ξέρω ότι έβγαινες κρυφά να γυρεύεις εις τα ξέναάλλα χέρια δυνατά.
10.
Μοναχή το δρόμο επήρες,εξανάλθες μοναχή·δεν είν’ εύκολες οι θύρες εάν η χρεία τες κουρταλεί.
11.
Άλλος σού έκλαψε εις τα στήθια,αλλ’ ανάσασιν καμιά·άλλος σού έταξε βοήθεια και σε γέλασε φρικτά.
12.
Άλλοι, οϊμέ! στη συμφορά σου οπού εχαίροντο πολύ,σύρε νά βρεις τα παιδιά σου,σύρε, ελέγαν οι σκληροί.

Διονύσιος Σολωμός: Ο εθνικός ποιητής και η ανταπόκριση που είχε το έργο του

                         
Η ανταπόκριση που είχε ο εθνικός μας ποιητής από τους σύγχρονούς του

Στις 21 Οκτωβρίου 1825 δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά κριτική του ποιήματος του Διονύσιου Σολωμού «Ύμνος εις την Ελευθερία». Η κριτική ήταν του πολιτικού, λόγιου και διπλωμάτη Σπυρίδωνα Τρικούπη και δημοσιεύθηκε στη «Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος».

Ο νεοελληνιστής φιλόλογος και ιστορικός της λογοτεχνίας, Γιώργος Βελουδής γράφει στο «ΒΗΜΑ» στις 11 Ιανουρίου 1998:

«Η πρώτη, τριπλή και επιβλητική, “εμφάνιση” του Σολωμού στην Ελλάδα σημειώθηκε το κρίσιμο έτος της Ελληνικής Επανάστασης 1825, όταν ο ίδιος ήταν 27 χρόνων.

»Το έτος αυτό (1825) κυκλοφόρησε μέσα στο πολιορκούμενο Μεσολόγγι η πρώτη ελληνική έκδοση του Υμνου εις την Ελευθερίαν ­ και το ίδιο έτος δημοσιεύτηκαν δύο κριτικές παρουσιάσεις του: η πρώτη, συντομότερη, από τον Σπ. Τρικούπη στη Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος στο Ναύπλιο και η δεύτερη, εκτενέστερη, από τον Γ. Ψύλλα στην Εφημερίδα των Αθηνών.
Διαπιστώσεις

»Ηδη αυτή η πρώτη, τριπλή, παρουσία επιβάλλει μερικές αποφασιστικές διαπιστώσεις:

α) σε αντίθεση με τις σύγχρονές του Ωδές (1824/26) του Κάλβου, ο Υμνος (1823) του Σολωμού λειτουργούσε άμεσα και μέσα στον επαναστατημένο ελλαδικό χώρο·

β) οι βιβλιοκρισίες του Τρικούπη και ιδίως του Ψύλλα για τον Υμνο επισημαίνουν την έναρξη της νεοελληνικής κριτικής με την κύρια σημασία του όρου·

γ) ενώ το προηγούμενο έτος (1824) είχε ξεσπάσει ο εμφύλιος πόλεμος, ο Σολωμός παρουσιάζεται στον Υμνο (στρ. 141-150) ως κήρυκας της εθνικής ενότητας·

δ) ο Ψύλλας χρησιμοποιεί, για πρώτη φορά στην Ελλάδα, σ’ αναφορά με το έργο αυτό του Σολωμού, τον όρο “εθνική ποίησις” και ταυτόχρονα ιδρύει τη γενεαλογία αυτής της “εθνικής ποίησης” : Κορνάρος – Χριστόπουλος – Ρήγας – Σολωμός.

Η αντίθεση «Αθήνα – Επτάνησα»
»Το σκηνικό θα αλλάξει άρδην μετά την ίδρυση του πυγμαίου ελληνικού κράτους:

Χειρόγραφο του Σολωμού με στίχους των ''Ελεύθερων Πολιορκημένων''.

  Μητέρα μεγαλόψυχη στον πόνο και στη δόξα
Κι αν στο κρυφό μυστήριο ζουν πάντα τα παιδιά σου
Με λογισμό και μ' όνειρο τι χάρη έχουν τα μάτια
Τα μάτια τούτα να σε ιδούν μεσ το πανέρμο δάσος
Που ξάφνου σου τριγύρισε τ' αθάνατα ποδάρια
Κοίτα με φύλλα της λαμπρής με φύλλα των βαϊώνε
Το θεϊκό σου πάτημα δεν άκουσα δεν είδα

πηγή

Αριστοτέλης Βαλαωρίτης, Εἰς τὴν μνήμην Διονυσίου Κόμητος Σολωμοῦ, 1860

 Σαν σήμερα, 24 Ιουλίου του 1879, φεύγει από τη ζωή ο ποιητής Αριστοτέλης Βαλαωρίτης. Στη φωτογραφία, ο Κωστής Παλαμάς και ο Άγγελος Σικελιανός επισκέπτονται τον τάφο του Βαλαωρίτη στη Λευκάδα, όπου βρέθηκαν για να συμμετάσχουν στις εκδηλώσεις που πραγματοποιήθηκαν για τα 100 χρόνια από τη γέννηση του ποιητή. (Ιούνιος 1925)

 Ο Αριστοτέλης Βαλαωρίτης (1824-1879) ήταν η σπουδαιότερη ποιητική φωνή μετά τον Διονύσιο Σολωμό, ο δεύτερος «εθνικός» ποιητής, για τον οποίο ο Εμμανουήλ Ροΐδης, ο Κωστής Παλαμάς και ο Άγγελος Σικελιανός μεταξύ άλλων, έγραψαν βιβλία, δημοσίευσαν άρθρα και εκφώνησαν ομιλίες για το έργο του. Γέννημα θρέμμα της Λευκάδας, ο Βαλαωρίτης συμμετείχε στα πολιτικά πράγματα, αγωνίστηκε για την Ένωση των Επτανήσων με το νεαρό ελληνικό κράτος και ήταν ο πρώτος εκπρόσωπος των Επτανήσων στη Ελληνική Εθνοσυνέλευση μετά την Ένωση του 1864. Το ιστορικό σπίτι του στέκει ακόμα στο μικρό νησάκι «Μαδουρή» και είναι ορατό από την παραλία στο Νυδρί της Λευκάδας.

Ίσως το πιο ταιριαστό αφιέρωμα στη μνήμη του είναι το ποίημα που ο ίδιος αφιέρωσε στον Διονύσιο Σολωμό για την επέτειο τριών ετών από τον θάνατό του (1860).

Κοιμήσου... ἐγὼ τὸν ὕπνο σου δὲν ἦλθα νὰ ταράξω
δὲν ἦλθα ἐδῶ στὸ μνῆμά σου οὔτ᾿ ἕνα λουλουδάκι

Μόνο όταν οι αφορμές της διαφθοράς εξολοθρευτούν...

Πάνε είκοσι χρόνια που σαν σήμερα η Ελλάδα έσπασε τις αλυσίδες.
Η μέρα αυτή, του Ευαγγελισμού, είναι μέρα για χαρά και για δάκρυα.
Χαρά για τα μελλούμενα, δάκρυα για τη σκλαβιά την περασμένη.
Για το σήμερα τι να πω;
Η διαφθορά είναι τόσο γενική κι έχει τόσο βαθιές τις ρίζες, που σε κάνει να σαστίζεις.
Μόνο όταν οι αφορμές της διαφθοράς εξολοθρευτούν, θα μπορέσουμε να έχουμε
μια ηθική αναγέννηση.
Το μέλλον μας θα είναι μεγάλο όταν όλα στηριχθούν στην ηθική.
Όταν θριαμβεύσει η δικαιοσύνη,όταν τα γράμματα καλλιεργηθούν,όχι για μάταιη επίδειξη παρά για το όφελος του Λαού που έχει ανάγκη από παιδεία και από μόρφωση,τότε θα έχουμε μια ηθική αναγέννηση και το μέλλον θα είναι μεγάλο.

(Γράμμα του Διονυσίου Σολωμού προς τον ιστορικό, πολιτικό και αγωνιστή της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, Γεώργιο Τερτσέτη)

πηγή

Η ημέρα της Λαμπρής

                         

Μουσική: Χρηστος Λεοντής από το έργο «Καντάτα Ελευθερίας» Ποίηση Διονύσιος Σολωμός «Ελεύθεροι πολιορκημένοι» Ερμηνεία: Ιωάννα Φόρτη Απαγγελία: Ουρανία Μπασλή

Ημέρα της Λαμπρής
Καθαρότατον ήλιο επρομηνούσε
Της αυγής το δροσάτο ύστατο αστέρι
Σύγνεφο, καταχνιά, δεν απερνούσε
Τ’ ουρανού σε κανένα από τα μέρη∙

Και από κει κινημένο αργοφυσούσε
Τόσο γλυκό στο πρόσωπο τ’ αέρι
Που λες και λέει μες στης καρδιάς τα φύλλα
Γλυκιά η ζωή και ο θάνατος μαυρίλα.
Χριστός Ανέστη! Νέοι, γέροι και κόρες
Όλοι, μικροί μεγάλοι, ετοιμαστήτε∙
Μέσα στες εκκλησιές τες δαφνοφόρες
Με το φως της χαράς συμμαζοχτήτε∙
Ανοίξετε αγκαλιές ειρηνοφόρες
Ομπροστά στους Αγίους και φιληθήτε∙
Φιληθήτε γλυκά χείλη με χείλη,
Πέστε Χ ρ ι σ τ ό ς Α ν έ σ τ η εχθροί και φίλοι.

Δάφνες εις κάθε πλάκα έχουν οι τάφοι,
Και βρέφη ωραία στην αγκαλιά οι μανάδες∙
Γλυκόφωνα, κοιτώντας τες ζωγραφι-
σμένες εικόνες, ψάλλουνε οι ψαλτάδες∙
Λάμπει το ασήμι, λάμπει το χρυσάφι
Από το φως που χύνουνε οι λαμπάδες∙
Κάθε πρόσωπο λάμπει απ’ τ’ αγιοκέρι
Όπου κρατούνε οι Χριστιανοί στο χέρι.

«Ἀραπιᾶς ἄτι, Γάλλου νοῦς, βόλι Τουρκιᾶς, τόπ’ Ἄγγλου! Πέλαγο μέγ’, ἀλίμονον! βαρεῖ τό καλυβάκι

                  

Από τον Εθνικό μας ποιητή Διονύσιο Σολωμό-Ἐλεύθεροι Πολιορκημένοι

Ἔργα καὶ λόγια, στοχασμοί, —στέκομαι καὶ κοιτάζω— λούλουδα μύρια, πούλουδα, ποὺ κρύβουν τὸ χορτάρι, κι ἄσπρα, γαλάζια, κόκκινα καλοῦν χρυσὸ μελίσσι. Ἐκεῖθε μὲ τοὺς ἀδελφούς, ἐδῶθε μὲ τὸ χάρο.— Μὲς στὰ χαράματα συχνά, καὶ μὲς στὰ μεσημέρια, καὶ σὰ θολώσουν τὰ νερά, και τ’ ἄστρα σὰ πληθύνουν, ξάφνου σκιρτοῦν οἱ ἀκρογιαλιές, τὰ πέλαγα κι οἱ βράχοι. «Ἀραπιᾶς ἄτι, Γάλλου νοῦς, βόλι Τουρκιᾶς, τόπ’ Ἄγγλου! Πέλαγο μέγα πολεμᾷ, βαρεῖ τὸ καλυβάκι· κι ἀλιᾶ! σὲ λίγο ξέσκεπα τὰ λίγα στήθια μένουν· ἀθάνατή ’σαι, ποὺ ποτέ, βροντή, δὲν ἡσυχάζεις;» Στὴν πλώρη, ποὺ σκιρτᾷ, γειρτός, τοῦτά ’π’ ὁ ξένος ναύτης.

Δειλιάζουν γύρου τὰ νησιά, παρακαλοῦν καὶ κλαῖνε, καὶ μὲ λιβάνια δέχεται καὶ φῶτα τὸν καημό τους ὁ σταυροθόλωτος ναὸς καὶ τὸ φτωχὸ ξωκλήσι. Τὸ μῖσος ὅμως ἔβγαλε καὶ κεῖνο τὴ φωνή του:

Ο Κωστής Παλαμάς στα αποκαλυπτήρια της προτομής του Διονυσίου Σολωμού στον Εθνικό Κήπο(1925)

Ο Κωστής Παλαμάς εκφωνεί ομιλία στα αποκαλυπτήρια της προτομής του Διονυσίου Σολωμού στον Εθνικό Κήπο (31 Μαΐου 1925).

Ο Κωστής Παλαμάς, ήδη από τα χρόνια που ήταν αρκετά νέος και ανερχόμενος ποιητής έπαιξε καταλυτικό ρόλο στο να επανέλθει στο προσκήνιο των ελληνικών γραμμάτων ο Διονύσιος Σολωμός, ο οποίος είχε εν πολλοίς παραγκωνιστεί και ξεχαστεί μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα. Με ομιλίες του στον φιλολογικό σύλλογο "Παρνασσός" (1893, 1897) και με τον πρόλογο του στην έκδοση των Απάντων του Σολωμού τού 1901, έδωσε την ώθηση ώστε να (ξανα)γνωρίσει η ελληνική λογοτεχνική σκηνή τον σπουδαίο επτανησιώτη ποιητή και να επανεκτιμήσει το έργο του.
Αναφέρει χαρακτηριστικά ο κριτικός και ποιητής Τέλλος Άγρας:
“Ἴσως βέβαια μερικοί διαλεχτοί νά τόν μελετοῦσαν καί νά τόν προτιμοῦσαν, καί το Σολωμό καί τόν ἐπτανησιακό λυρισμό, καί μέσα στή ρωμαντική Ἀθήνα. Ἀλλά δέν ἦσαν οὔτε ἀρκετοί, οὔτε κανείς σημαντικός γιά νά τόν ἐπιβάλη. Τό λυρισμό τόν ἑπτανησιακό ζωντανά τόν ἀναγέννησε στήν Ἀθήνα ὁ Παλαμᾶς. Αὐτός ἐπέβαλε τό Σολωμό κι’ αὐτός τόν ἀκολούθησε. Τόν ἀκολούθησε, ναί. Μά δέν τόν ἐμιμήθη. Τό λυρισμό τοῦ Παλαμᾶ ἀπό κείνον τοῦ Σολωμοῦ τούς χωρίζει χάος. Ὁ Σολωμός, εἶν’ ἡ λύτρωση. Ὁ Παλαμᾶς εἶναι τό πάθος. Ὁ ἕνας εἶν’ ἡ κάθαρση, ὁ ἄλλος ἡ περιπέτεια. Ὁ Σολωμός εὑρῆκε τόν παράδεισό του. Ὁ Παλαμᾶς παραδέρνει πάντα μέσα σέ Κόλαση δαντική. Ὁ Σολωμός εἶναι θεῖος. Ὁ Παλαμᾶς εἶναι τραγικός.”

Τέλλος Άγρας, Ο Λυρισμός του Παλαμά (απόσπασμα)

πηγή

10 Ιουλίου 1865: Ο «Ύμνος των Επτανήσων» καθιερώνεται ως «Εθνικός Ύμνος της Ελλάδος»

  Η φετινή επέτειος των 200 ετών από την έναρξη της Ελληνικής Παλιγγενεσίας, καίτοι πραγματοποιείται υπό πρωτοφανείς συνθήκες, έχει προσφέρει και πολλές ευκαιρίες για επαναπροσεγγίσεις δεδομένων συμβόλων.
  Ένα από τα σύμβολα αυτά που αδιαλείπτως συνοδεύει σταθερά και καθημερινά το σύνολο σχεδόν των τελευταίων 200 ετών είναι μελωδικό. Ο λόγος φυσικά για τον Εθνικό Ύμνο μας, ο οποίος καθιερωμένος μια μέρα σαν και αυτή πριν από 156 χρόνια (1865) είχε ευρύτερη κοινωνική και πατριωτική αποδοχή ήδη από το 1830 (την ώρα που ο απελευθερωτικός αγώνας βρισκόταν σε εξέλιξη και δεν είχε ξεκάθαρη ευόδωση). Ευκαιρία είναι λοιπόν λόγω της πολλαπλής συγκυρίας να γίνει μια σύντομη υπενθύμιση της πορείας του Ύμνου μας και της σημασίας της Παλαιάς Φιλαρμονικής της Κέρκυρας στη διάδοσή του.

Από την Κέρκυρα στο Πανελλήνιο
Στις 10.7.1865 (28.6.1865 με το παλαιό ημερολόγιο) εκδιδόταν στην Κέρκυρα βασιλικό διάταγμα, σύμφωνα με το οποίο οριζόταν «ως επίσημον εθνικόν άσμα ο παρά του Μουσικοδιδασκάλου Κυρίου Μαντζάρου τονισθείς Ύμνος εις την Ελευθερίαν του αοιδίμου εθνικού ποιητού Σολωμού». Με αυτή την κάπως στεγνή γλώσσα καθιερωνόταν την ημέρα εκείνη ο νέος (και μέχρι σήμερα γνωστός) Ελληνικός Εθνικός Ύμνος. Το 1865, όμως, η συγκεκριμένη μουσική σύνθεση είχε ήδη πίσω της πολυετή πορεία, η οποία την είχε ήδη καθιερώσει ως το πλέον αναγνωρίσιμο «εθνικό άσμα» στην κοινή συνείδηση των Επτανήσων, αλλά και της κυρίως Ελλάδας.

" ΡΗΓΑΣ – ΣΟΛΩΜΟΣ. ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ".

Το Αρχείο της ΕΡΤ Α.Ε, με αφορμή τον εορτασμό της Ημέρας Ποίησης που καθιερώθηκε στη χώρα μας το 1998 ύστερα από πρωτοβουλία της Εταιρείας Συγγραφέων, παρουσιάζει μια εκπομπή εκείνης της χρονιάς που συνέπιπτε με τον εορτασμό των 200 χρόνων από τη γέννηση του εθνικού μας ποιητή Διονύσιου Σολωμού και το θάνατο του εθνομάρτυρα Ρήγα Βελεστινλή, αφιερωμένη στο έργο τους και στην ιδέα της Ελλάδας και της ελευθερίας που το διακατείχε, με τίτλο: " ΡΗΓΑΣ – ΣΟΛΩΜΟΣ. ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ".

Γίνεται αναφορά στις δύο πνευματικές μορφές του Ελληνισμού, στον εθνεγέρτη Ρήγα Βελεστινλή-Φεραίο (1757-1798) και στον ποιητή του Εθνικού Ύμνου Διονύσιο Σολωμό (1798-1857), ανιχνεύοντας τις κοινές συνιστώσες στο έργο τους. Μιλούν η καθηγήτρια Πανεπιστημίου Μαρία Μαντουβάλου και ο καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας Παναγιώτης Μουλλάς.

Ακούγονται αποσπάσματα από τον «Θούριο» του Ρήγα και τον «Ύμνο εις την Ελευθερία» του Διονύσιου Σολωμού. Μια εκπομπή των Κώστα Χριστοφιλόπουλου και Πάνου Κυπαρίσση.

Δείτε ολόκληρη την εκπομπή εδώ: https://www.ert.gr/.../pagkosmia-imera-poiisis-21-martioy-4/

Θυρεός Σολωμού, Εθνικού ποιητή της Ελλάδος

Γεώργιος Μπαστάκης- Σχοινάς

200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση.

Είμαι πολύ χαρούμενος που παρουσιάζω, για πρώτη φορά ιστορικά, τον Θυρεό Σολωμού, Εθνικού ποιητή της Ελλάδος, υλοποιημένο ορθά και σύμφωνα με τους κανόνες της οικοσημολογίας, σε μία εορταστική γραφιστική σύνθεση.

Αυθεντικό σολωμικό έκθεμα (Μουσείο Σολωμού Κέρκυρας)

 

 Αυθεντικό σολωμικό έκθεμα (Μουσείο Σολωμού Κέρκυρας) είναι το γραφείο του Ποιητή. Ανήκε στον φίλο και μαθητή του Πέτρο Κουαρτάνο-Καλογερά, ο οποίος και του το είχε παραχωρήσει. Κατά την παράδοση της οικογένειας Κουαρτάνου στο γραφείο αυτό ο ποιητής έγραψε τους Ελεύθερους Πολιορκημένους και το ωριμότερο έργο του, από το 1832 ώς τον θάνατό του.

πηγή

Εξορκισμός στην Ανομία: Σολωμός-Ελύτης...

Στον Σολωμό στην επετειο του θανάτου του (9/2/1857). Ενα απο τα ελαχιστα γνωστα κείμενα του...Οταν ο Σολωμός απεκηρυται τον Ναπολέοντα και,,,οταν ο Ελύτης εγραφε βαδιζοντας στα βηματα του Σολωμού

Του ΓιώργουΣκλαβούνου

 Σε μια εποχή όπου η ανομία, ως συνέπεια βαθιάς πολιτικής παρακμής και κρίσης θεσμών, επικυριαρχεί σε τοπικό, εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο, δεν έχουμε άλλη επιλογή από την αναβάπτιση και τη μετάληψη στα νερά των αείροων πηγών, αναγεννητικής ορμής, έμπνευσης και δύναμης, των παραδόσεών μας.
Υπάρχουν στιγμές που μπορούν να σημαδέψουν αιώνες, αν οι λαοί πάρουν το μήνυμά τους. Μια τέτοια στιγμή, θεωρούμε τη στιγμή όπου η Επτάνησος, δια του Σολωμού, θρηνεί και συλλογάται, στον θάνατο του Φώσκολου.(10.9/1827). Ενός θανάτου που βρίσκει εξόριστο τον ποιητή για τις ιδέες και τη δράση του.Εξόριστο απο την ηπωρωτική Ευρώπη του Μέτερνιχ ,μα πρωσωπικη απαιτηση του Μέτερνιχ.
Η στιγμή που ανασύρουμε απ’ την Επτανησιακή παράδοση και τη Λήθη και κοινωνούμε μαζί σου αναγνώστη, κλείνεται σ’ ένα κείμενο, τη νεκρολογία του Σολωμού στον Φώσκολο.
Μια νεκρολογία που αποτελεί συγχρόνως έναν Ύμνο στη δικαιοσύνη και ΡΟΜΦΑΙΑ καταδίκης στην ανομία, στην αλαζονεία των ισχυρών, στην παρακμή.
Μια νεκρολογία αφιερωμένη σε μια από τις φωτεινότερες, τις πλέον ασυμβίβαστες και δημιουργικά ανατρεπτικές μορφές της Επτανήσου, με πανευρωπαϊκή εμβέλεια.
Μια νεκρολογία τόσο αναγεννητική κι ελπιδοφόρα που δικαιούμαστε να την αξιοποιήσουμε όχι ως βάλσαμο αλλά ως πηγή ΖΩΗΣ.

Στο απόσπασμα που παραθέτουμε (εφόσον είναι αδύνατο να παρουσιάσουμε ολόκληρο το κείμενο), ο νεκρολογών Σολωμός, δίνει το λόγο στον Νεκρολογούμενο, Ούγκο Φώσκολο, για να μας πει μαζί.
«Άμοιρε φίλε! Πονεμένον σε βλέπω να έρχεσαι, για να με ξαναϊδής, μα ο πόνος είναι ο πιο πιστός σύντροφος του καθενός μας εδώ στη γη, και ο θάνατος, πίστεψέ με, είναι το πιο καλό απ’ όλα. Εγώ έφτασα πια, ότι έκλεινα τα πενήντα δύο μου χρόνια, κι είναι πάνω από σαράντα που νιώθω να καίη μια φλόγα μέσα στο στενό στήθος, που πολέμησε πολλές φορές με ορμή να απλωθή. Αν δε φοβόμουν μήπως τέτοιες ώρες έρθη και με ταράξη η έπαρση, θα 'λεγα πως η φλόγα αυτή ήταν η Δικαιοσύνη. Παιδί σαν ήμουν αυτή μ’ έσπρωχνε στη Ζάκυνθο να βυθίζομαι σε συλλογή στα ερημικά τ' ακρογιάλια και τα βουνά. Αυτή μ’ έσπρωξε στην Ιταλία, και μέσα στο σπιτάκι μου συγκεντρώθηκα στη μοναξιά μου. Συχνά με βρήκε η αυγή πάνω στα χαρτιά εκείνων, που θέλησαν με το στοχασμό να δώσουν βοήθεια στους θνητούς, κι ούτε οι κακοτυχίες τους, ούτε οι κακίες του κόσμου, που διάβαζα σε κείνα τα χαρτιά, δε μ’ έκαμαν να χάσω το θάρρος μου. Κι αφού, με το διάβασμα, μου φαινόταν πως δυνάμωνε η φλόγα εκείνη, όλος χαρά με την ελπίδα να είμαι κι εγώ ένας από κείνους, παράτησα τη μοναξιά μου. Πρόβαλα στη δύσκολη κι ακατάπαυτη αναταραχή της ζωής και κοίταξα με προσοχή.
-Και είδα, ω, είδα εκείνο που φώναζε το στόμα της Σοφίας:

Η πρώτη δημοσίευση του "Ύμνου εις την Ελευθερία"του Δ.Σολωμού.

Τις 21 Οκτωβρίου του 1825 δημοσιεύτηκε στην "Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος" για πρώτη φορά το ποίημα του Διονυσίου Σολωμού "Ύμνος εις την Ελευθερία".

πηγή

Η Ελληνίδα Μάνα του 21.

ΕΛΛΗΝΙΔΑ ΜΑΝΑ.Του Σολωμού.
Η Ελληνίδα Μάνα του 21.
"Κρέμεται το σπαθί κοντά στην κούνια σου, καλό μου,
αλλά το χέρι δεν είναι που το ’σφιγγε στη νίκη.
Μακρύς ο λάκκος π’ άνοιξε και κλει το γίγαντά μου.
Κάμπους, βουνά, χωρίς αυτόν μάχης καπνοί σκεπάζουν.
.
αλλ’ αυτό τώρα που κουνώ τ’ αμέριμνο κορμάκι
αύριο θα γίνει δύναμη που ο λογισμός κινάει,
και στήθι αντρίκειο θα σταθεί στες σαϊτιές της μοίρας.
Βρέχει τα βέλη της αυτή στα ύψη των ανδρείων,
που εκεί στημένοι στερεοί λάμπουν στη μάχη θείοι.
.
Χαρές και πλούτη να χαθούν, και τα βασίλεια, κι όλα,
τίποτε δεν είναι, αν στητή μέν’ η ψυχή κι ολόρθη.
Όλα τα ερείπια γύρω της κοιτά χαμογελώντας,
κι ανθοί σ’ αυτά, παντού κι αργά, βλασταίνουν ως τον τάφο.
φυτρώνει και στο σκότος του του Παραδείσου τ’ άνθι.
.
Του κόρφου συ, της αγκαλιάς αγαπημένο βάρος,

Η ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΛΑΜΠΡΗΣ

Ωδη στο Διονύσιο Σολωμό!

Γ'βραβειο UNESCO στον 1ον διεθνή ποιητικό διαγωνισμό 2016 του ομίλου UNESCO Ζακύνθου,Κεφαλληνίας και Ιθάκης,με θεμα «Μια ωδη στο Διονύσιο Σολωμό ». 

 Σε γνωρίζω μεσα απο τους στίχους σου που λαμπαδιασαν τη φουσκονερια της θάλασσας και την έκαναν πύρινη τρικυμία.
 Σε γνωρίζω απο τον υμνο της πατρίδας μου που έγραψες με χερι αμμωμο και ιερο. Οι λέξεις σου τιμαλφή κειμήλια που
στεφανωσαν μρ λεβεντιά
το χρέος.
 Σε γνωρίζω απο τη γαλανόλευκη σημαία της
ρωμισυνης και το σταυρό της ορθόδοξης παλιγγενεσιας.
 Ποσα λάβαρα δεν δακρυσανε οταν υψωθηκαν σε άγρυπνη επιφυλακή;;;
Πόσες σπιθες δεν άναψαν στη φρενηρη αρρυθμια της Επανάστασης που ξυπνησες αθάνατες πνοες απο το λήθαργο της μοιρολατρίας, απο το αποκυημα της διχοστασιας.
 Έντυσες με περιτύλιγμα αντρειας τους νέους
Ραντισες με ηρωισμό τα ρουθουνια των ελεύθερων πολιορκημένων και το αιμα τους με γέννησε ελεύθερο!
Ναι,σε γνωρίζω οπως με δίδαξαν ο πατέρας μου και ο δάσκαλος μου.
Σαν προσευχή....
Εσυ που έδωσες φωνη στη σιωπή
Εσυ που έδωσες οπλα στη ψυχη,που σκόρπισες ριγη και περηφάνια στις λαβωμένες δυνάμεις μας
Εσυ που στεφανωσες με δάφνες και κλαδιά ελιάς το ματωμένο χωμα,σμιλεψες τη πέτρα σύγχρονης παραμόρφωσης και θεριεψε το θυμο μας.
Σκήπτρα δολερα μισεψαν παλι τον ηλιο μας και στείλανε θηρία για να σκοτεινιασουν τα βουνά μας..
Αδίσταχτα θέλουν να κυρτώσουν τη λευτεριά.
Οχι....κανείς δεν θ'απλωσει χερι στην αγιοσυνη των ματωμένων ηρώων..
Απ' τά κόκαλα βγαλμενη των ελλήνων τα ιερα
και σαν πρώτα αντρειωμενη
Χαίρε Ω!.χαίρε λευτεριά Διονυσίου Σολωμού Ελευθερία» !

Βασω Ρουμελή

facebook

Ο εθνικός μας γεννήτορας και προφήτης...

Από την Μάρω Σιδέρη

 Η Ελλάδα ως πατρίδα, ως έθνος, ως κράτος έχει μια ιδιαιτερότητα: δε γεννά τα παιδιά της, γεννιέται απ’ αυτά... ποτέ δε γεννήθηκαν Έλληνες εξαιτίας της Ελλάδας: αντίθετα η Ελλάδα γεννήθηκε εξαιτίας των Ελλήνων: ως ιδέα, ως έθνος, ως πατρίδα η Ελλάδα είναι το αποτέλεσμα του οράματος μιας μερίδας σπουδαίων ανθρώπων, είναι το πόνημα οραματιστών που ήθελαν μια πατρίδα και την έφτιαξαν, από το μετερίζι του ο καθένας και κόντρα στους διχασμούς, τους ατομισμούς και στη κενοδοξία των υπολοίπων.

  Ένας από εκείνους τους οραματιστές που συνέβαλαν στη γέννηση της Ελλάδας , είναι ο Διονύσιος Σολωμός. Η ζωή και το έργο του προκαλούν δέος σε όποιον θέλει να δει την αλήθεια: πώς είναι δυνατόν ένας άνθρωπος που γεννήθηκε σε μια κατακτημένη πατρίδα, από οικογένεια που είχε ιδεολογικά αποδεχτεί τον κατακτητή (ο τίτλος του κόντε που έφερε ο πατέρας του είναι ιταλικός) , ένας άνθρωπος που έλαβε παιδεία Ευρωπαϊκή, που έζησε μακριά από την ελληνική παρακμή της ανελευθερίας και ανδρώθηκε στον αέρα επανάστασης που έπνεε στην Ευρώπη, πώς είναι δυνατόν αυτός ο άνθρωπος να μετουσιώσει όλα αυτά σε πάθος για κάθετί Ελληνικό, ακόμα κι όταν αυτό δεν υπήρχε;