Λωξάνδρα: μια Ρωμιά της Πόλης

 Στο Μακροχώρι ένα προάστιο ανάμεσα στον Αι Στέφανο και στο Επταπύργιο πάνω στα γαλανά νερά της Προποντίδας η Λωξάνδρα κάθε πρωί στο σπιτικό της έβγαινε στο παναθύρι και αντίκριζε το πέλαο. Αγνάντευε μέχρι πέρα μακριά, σταυροκοπιόταν και ψιθύριζε Δόξα νάχεις Παναΐα μου. Ρουφούσε τη θαλασσινή αρμύρα λες και ρουφούσε όλο τον πλούτο που έκρυβε μέσα της εκείνη η υπέροχη θάλασσα. 

Η Ιορδανίδου έγραψε για αυτήν με χιούμορ και τρυφερότητα.

 Λωξάνδρα: μια Ρωμιά της Πόλης γεννημένη στα τέλη του 19ου αιώνα τότε που το Ρωμαίικο στοιχείο ήταν ακόμα δυνατό στην Κωνσταντινούπολη. Μία γυναίκα που έψηνε καφέ στον Τούρκο μπεχτσή όταν παίρναε απόξω από την πόρτα της και που το σπίτι της πάντα μύριζε σουτζούκια, μελιτζάνες, μπακλαβάδες, μαχλέπι, κανέλα, φιλοξενία και αγάπη.

Μια γυναίκα που μίλαε ανάμικτα τα Ελληνικά με τα Πολίτικα με τα κουζούμ, τζανίμ, αμάν μπρε γιαβρί μου, ζεβζέκα. Μία γυναίκα που δεν ήξερε να διαβάζει καλά αλλά ήξερε να αγαπάει πολύ καλά. Που παντρεύτηκε έκανε παιδιά, έχασε, γέλασε, πένθησε και πάντα έλεγε κισμέτ. 

Όπως γράφει η ίδια η Ιορδανίδου στον πρόλογο του βιβλίου της ''Λωξάνδρα'' έκανε μία προσπάθεια να ξαναζωντανέψει μία εποχή και το κατάφερε. 

Γνώρισε τεράστια επιτυχία. Μεταφράστηκε, έγινε θέατρο και ασπρόμαυρη σειρά της ΕΡΤ του 1979 1980 που τόσο αγαπήσαμε, με την Μπέτυ Βαλάση.

Η Μπέτυ Βαλάση ηθοποιός που -πέρα από όσους ρόλους έχει ερμηνεύσει- σφράγισε με ζεστασιά αρχοντιά & Πολίτικο άρωμα την Ελληνική τηλεόραση ενσαρκώνοντας συγκλονιστικά την θρυλική Λωξάνδρα με ερμηνεία γεμάτη, εμβληματική..

Πρόσφατα μας άφησε για το αιώνιο ταξίδι της.
Αγαπημένη μου η παρουσία σου θα παραμένει για πάντα χαραγμένη στις καρδιές μας με το ανεπανάληπτο πληθωρικό σου ταλέντο που ζωντάνεψε μοναδικά της μνήμες και της γεύσεις του Ελληνισμού της Πόλης. Καλό σου ταξίδι γλυκιά μου Μπέτυ. Καλό σου ταξίδι καλή μου Λωξάνδρα….

πηγή